{"id":20278,"date":"2026-05-05T20:43:51","date_gmt":"2026-05-05T20:43:51","guid":{"rendered":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278"},"modified":"2026-05-05T20:43:51","modified_gmt":"2026-05-05T20:43:51","slug":"ceshtja-e-kufijve-shqiptare-dhe-presioni-nderkombetar-nje-analize-historiko-gjeopolitike","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278","title":{"rendered":"\u00c7\u00ebshtja e kufijve shqiptar\u00eb dhe presioni nd\u00ebrkomb\u00ebtar: nj\u00eb analiz\u00eb historiko-gjeopolitike"},"content":{"rendered":"<h3 style=\"text-align: justify;\"><strong>L\u00ebnda: D\u00ebrgohet k\u00ebrkes\u00eb drejtuar Gjykat\u00ebs Kushtetuese t\u00eb Kosov\u00ebs<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"2295\" data-end=\"2395\"><strong data-start=\"2295\" data-end=\"2334\">Shk\u00eblqesis\u00eb s\u00eb Tij, Z. Bajram BEGAJ<\/strong><br data-start=\"2334\" data-end=\"2337\" \/><strong data-start=\"2337\" data-end=\"2377\">PRESIDENT I REPUBLIK\u00cbS S\u00cb SHQIP\u00cbRIS\u00cb<\/strong><br data-start=\"2377\" data-end=\"2380\" \/><strong data-start=\"2380\" data-end=\"2395\">T I R A N \u00cb<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"2397\" data-end=\"2531\">Shk\u00eblqesi President, p\u00ebrfitoj nga rasti p\u00ebr t\u2019iu uruar suksese n\u00eb p\u00ebrmbushjen e misionit fisnik t\u00eb Kryetarit t\u00eb Shtetit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"2533\" data-end=\"2687\">Kam depozituar k\u00ebrkes\u00eb n\u00eb Gjykat\u00ebn Kushtetuese t\u00eb Kosov\u00ebs p\u00ebr shfuqizimin e ligjit p\u00ebr demarkacionin me Malin e Zi, se1 bie ndesh me Kushtetut\u00ebn e Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"2689\" data-end=\"3360\">Gjat\u00eb studimit, kam konstatuar se penges\u00eb p\u00ebr ecjen p\u00ebrpara t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb q\u00eb nga vendimi i Konferenc\u00ebs s\u00eb Ambasador\u00ebve n\u00eb Lond\u00ebr, 29 korrik 1913, p\u00ebr krijimin e Principat\u00ebs Shqiptare, \u00ebsht\u00eb fakti se shumica e qeverive t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb jan\u00eb drejtuar nga pinjoll hoxh\u00ebsh, sheh\u00ebsh, dervish\u00ebsh etj., t\u00eb cil\u00ebt brez pas brezi kan\u00eb udh\u00ebhequr procesin e tjet\u00ebrsimit t\u00eb identitetit pellazgo-iliro-alban dhe qytet\u00ebrimit per\u00ebndimor, konvertimin me dhun\u00eb n\u00eb muhamedan, imponimin e mentalitetit turk e qytet\u00ebrimit arab dhe v\u00ebnien e tyre n\u00eb sh\u00ebrbim t\u00eb okupator\u00ebve turq. Ata nuk pranojn\u00eb ekzistenc\u00ebn e kombit, prandaj u kan\u00eb imponuar edhe alban\u00ebve mohimin e tij p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb pjes\u00eb e Ulem\u00ebs.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"3362\" data-end=\"3532\">Ju kujtoj se pinjoll\u00ebt e varrmis\u00eb s\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb hoxha, shehu, dervishi etj., q\u00eb n\u00eb thelb nuk e pranojn\u00eb ekzistenc\u00ebn e kombit shqiptar, jan\u00eb pjes\u00eb edhe e kabinetit tuaj.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"3534\" data-end=\"3630\">Pranoni, Shk\u00eblqesi President i Republik\u00ebs, shprehjen e konsiderat\u00ebs time t\u00eb lart\u00eb e t\u00eb sinqert\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"3632\" data-end=\"3686\">Cromwell, USA, 3 maj 2026<br data-start=\"3657\" data-end=\"3660\" \/>Me respekt<br data-start=\"3670\" data-end=\"3673\" \/>Av. Gjet KOLA<\/p>\n<h3 style=\"text-align: justify;\"><strong>K\u00cb R K E S \u00cb<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"3715\" data-end=\"3931\"><strong data-start=\"3715\" data-end=\"3728\">K\u00ebrkuesi:<\/strong> Gjet Kola, i biri i Preng\u00ebs dhe i Dav\u00ebs, i lindur n\u00eb Konaj t\u00eb Mirdit\u00ebs m\u00eb 15.8.1954, rezident n\u00eb 3 Shanley Court, Cromwell CT 06416, Connecticut, USA, tel. 00355 692 1300 60, e-mail: kola.gjet@gmail.com<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"3933\" data-end=\"4297\"><strong data-start=\"3933\" data-end=\"3945\">Objekti:<\/strong> K\u00ebrkohet t\u00eb konstatohet dhe t\u00eb shpallet antikushtetues ligji i Kuvendit t\u00eb Kosov\u00ebs nr. 06\/L-060, dat\u00eb 21.3.2018 \u201cP\u00ebr miratimin e marr\u00ebveshjes p\u00ebr kufirin shtet\u00ebror n\u00eb mes t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs dhe Malit t\u00eb Zi\u201d, botuar n\u00eb Gazet\u00ebn Zyrtare t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs nr. 8, dat\u00eb 15.5.2018. T\u00eb urdh\u00ebrohen institucionet t\u00eb kthejn\u00eb territorin e tjet\u00ebrsuar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"4299\" data-end=\"4542\"><strong data-start=\"4299\" data-end=\"4316\">Baza ligjore:<\/strong> Preambula dhe neni 8 i Kushtetut\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, miratuar me ligjin nr. 8417, dat\u00eb 21.10.1998, t\u00eb ndryshuar, dhe nenet 2 e 113.7 t\u00eb Kushtetut\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, miratuar me dat\u00eb 9.4.2008, t\u00eb ndryshuar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>GJYKAT\u00cbS KUSHTETUESE T\u00cb KOSOV\u00cbS<\/strong><br data-start=\"4584\" data-end=\"4587\" \/><strong data-start=\"4587\" data-end=\"4608\">P R I S H T I N \u00cb<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"4610\" data-end=\"4657\">I nderuar Z. Kryetar,<br data-start=\"4631\" data-end=\"4634\" \/>T\u00eb nderuar Z. Gjyqtar\u00eb,<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Me ligjin nr. 06\/L-060, dat\u00eb 21.3.2018, \u201cP\u00ebr miratimin e marr\u00ebveshjes p\u00ebr kufirin shtet\u00ebror n\u00eb mes t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs dhe Malit t\u00eb Zi\u201d, Kuvendi i Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs ka vendosur:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cNeni 1. Ratifikohet Marr\u00ebveshja p\u00ebr Kufirin Shtet\u00ebror n\u00eb mes t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs dhe Malit t\u00eb Zi, n\u00ebnshkruar n\u00eb Vjen\u00eb me dat\u00eb 16 gusht 2015.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Neni 2. Dispozitat e Marr\u00ebveshjes p\u00ebr Kufirin Shtet\u00ebror n\u00eb mes t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs dhe Malit t\u00eb Zi, e n\u00ebnshkruar n\u00eb Vjen\u00eb me dat\u00eb 26 gusht 2015, n\u00ebse ka fakte t\u00eb reja ligjore, mund t\u00eb ndryshohen dhe plot\u00ebsohen me p\u00eblqimin e pal\u00ebve. Dispozitat e k\u00ebsaj marr\u00ebveshjeje mund t\u00eb ndryshohen sipas procedur\u00ebs s\u00eb nj\u00ebjt\u00eb t\u00eb parapar\u00eb p\u00ebr miratim. Me pajtimin e pal\u00ebve, p\u00ebr ndryshimin e dispozitave t\u00eb marr\u00ebveshjes mund t\u00eb k\u00ebrkohet edhe arbitrazh nd\u00ebrkomb\u00ebtar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Neni 3<\/p>\n<ol style=\"text-align: justify;\">\n<li>Pjes\u00eb p\u00ebrb\u00ebr\u00ebse e k\u00ebtij ligji jan\u00eb:<br \/>\n1.1. Marr\u00ebveshja p\u00ebr Kufirin Shtet\u00ebror n\u00eb mes t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs dhe Malit t\u00eb Zi, e n\u00ebnshkruar n\u00eb Vjen\u00eb me dat\u00eb 26 gusht 2015;<br \/>\n1.2. Deklarata e p\u00ebrbashk\u00ebt e Presidentit t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, Sh.T.Z. Hashim Tha\u00e7i dhe Presidentit t\u00eb Malit t\u00eb Zi, Sh.T.Z. Filip Vujanoviq, e dat\u00ebs 16.02.2018;<br \/>\n1.3. Dokumentacioni zyrtar i Komisionit Shtet\u00ebror p\u00ebr sh\u00ebnimin e Kufirit Shtet\u00ebror \u2013 p\u00ebr orientim.<\/li>\n<\/ol>\n<p style=\"text-align: justify;\">Neni 4<br \/>\nKy ligj hyn n\u00eb fuqi pes\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb (15) dit\u00eb pas publikimit n\u00eb Gazet\u00ebn Zyrtare t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ligji Nr. 06\/L-060, 21 mars 2018<br \/>\nShpallur me dekretin Nr. DL-021-2018, dat\u00eb 04.05.2018, nga Presidenti i Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, Hashim Tha\u00e7i.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ky ligj \u00ebsht\u00eb i pavlefsh\u00ebm, pasi bie n\u00eb kund\u00ebrshtim me Kushtetut\u00ebn e Kosov\u00ebs dhe duhet t\u00eb shpallet antikushtetues, dhe pal\u00ebt t\u00eb kthehen n\u00eb gjendjen e m\u00ebparshme p\u00ebr arsye se:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb radh\u00eb t\u00eb par\u00eb, ligji nuk ka elementet e nj\u00eb akti nd\u00ebrkomb\u00ebtar. Mali i Zi \u00ebsht\u00eb shpallur republik\u00eb n\u00eb rastin e krijimit t\u00eb Federat\u00ebs Jugosllave me vendimin e Mbledhjes s\u00eb Dyt\u00eb t\u00eb Konferenc\u00ebs s\u00eb AVNOJ (K\u00ebshillit Antifashist t\u00eb \u00c7lirimit Komb\u00ebtar t\u00eb Jugosllavis\u00eb), t\u00eb mbajtur n\u00eb Jajc\u00eb t\u00eb Bosnje-Hercegovin\u00ebs n\u00eb 29\u201330 n\u00ebntor 1943.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Me referendumin p\u00ebr pavar\u00ebsin\u00eb, t\u00eb mbajtur m\u00eb 21 maj 2006, q\u00eb n\u00eb p\u00ebrfundim e miratuan 55.5% e votuesve, Mali i Zi ka vendosur shk\u00ebputjen nga Federata Jugosllave e mbetur dhe daljen si subjekt i t\u00eb drejt\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare, me sistem republikan qeverisjeje. Deri m\u00eb dat\u00ebn 23 maj 2006, rezultatet e referendumit jan\u00eb njohur nga t\u00eb pes\u00eb an\u00ebtar\u00ebt e p\u00ebrhersh\u00ebm t\u00eb K\u00ebshillit t\u00eb Sigurimit t\u00eb Kombeve t\u00eb Bashkuara, q\u00eb sugjeruan njohje t\u00eb gjer\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare. Me Deklarat\u00ebn zyrtare t\u00eb dat\u00ebs 3 qershor 2006, Kuvendi i Republik\u00ebs s\u00eb Malit t\u00eb Zi ka b\u00ebr\u00eb deklarat\u00ebn zyrtare t\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kuvendi i Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, me vendimin e dat\u00ebs 17 shkurt 2008, e ka shpallur Kosov\u00ebn shtet t\u00eb pavarur, sovran dhe demokratik.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb ligj, pal\u00ebt nuk jan\u00eb v\u00ebn\u00eb n\u00eb pozita t\u00eb barabarta, p\u00ebr shkak se Mali i Zi nuk \u00ebsht\u00eb trajtuar si republik\u00eb. N\u00eb ligjin 06\/L-060, dat\u00eb 21 mars 2018, flitet p\u00ebr ratifikim t\u00eb kufirit t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs dhe Malit t\u00eb Zi, pa cituar sistemin e qeverisjes s\u00eb Malit t\u00eb Zi, mbret\u00ebri apo republik\u00eb. Kjo \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme, sepse n\u00eb rrethin e Kuk\u00ebsit, n\u00eb Shqip\u00ebri, nj\u00eb krahin\u00eb quhet Mali i Zi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb aktet nd\u00ebrkomb\u00ebtare, n\u00eb rastin e krijimit t\u00eb shteteve ose t\u00eb konflikteve mes tyre, p\u00ebrcaktohet sakt\u00eb vija e kufirit midis shteteve: kalon n\u00eb maje kodrash, lugina, kufij hipotetik\u00eb n\u00eb mes lumenjsh etj., nd\u00ebrsa ky ligj e trajton problemin si nj\u00eb problem t\u00eb derivuar, te funksionar\u00eb publik\u00eb, Presidenti i Republik\u00ebs, ose konstatim komisioni q\u00eb mund t\u00eb jen\u00eb n\u00ebn presion, t\u00eb korruptuar ose pa integritet moral, dhe nuk p\u00ebrmend fare ku kalon vija e kufirit, q\u00eb \u00ebsht\u00eb problemi ekzistencial p\u00ebr \u00e7do shtet.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ligji vjen n\u00eb kund\u00ebrshtim me pik\u00ebn 2 t\u00eb nenit 2 t\u00eb Kushtetut\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, ku \u00ebsht\u00eb sanksionuar se:<br \/>\n\u201cSovraniteti dhe integriteti territorial i Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs \u00ebsht\u00eb i pacenuesh\u00ebm, i patjet\u00ebrsuesh\u00ebm dhe i pandash\u00ebm dhe mbrohet me t\u00eb gjitha mjetet e p\u00ebrcaktuara me k\u00ebt\u00eb Kushtetut\u00eb dhe me ligj.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kuvendi i Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs jo vet\u00ebm nuk shprehet ku kalon vija e kufirit, por nga p\u00ebrmbajtja e ligjit nuk kuptohet p\u00ebr \u00e7far\u00eb b\u00ebn fjal\u00eb ligji.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ligji \u00ebsht\u00eb antikushtetues sepse \u00ebsht\u00eb vendosur tjet\u00ebrsimi edhe i sip\u00ebrfaqes 82 km\u00b2 t\u00eb territorit t\u00eb mbetur t\u00eb trojeve etnike arb\u00ebrore.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Me vendimin e Mbledhjes s\u00eb Dyt\u00eb t\u00eb KA\u00c7KJ n\u00eb Jajc\u00eb, m\u00eb 29\u201330 n\u00ebntor 1943, rajoni i Sanxhakut, me sip\u00ebrfaqe 8,868 km\u00b2, rreth 2,000 km\u00b2 m\u00eb i vog\u00ebl se Kosova sot, i populluar me arb\u00ebr t\u00eb islamizuar e pjes\u00ebrisht t\u00eb sllavizuar, \u00ebsht\u00eb l\u00ebn\u00eb n\u00ebn sovranitetin e Republik\u00ebs Federale t\u00eb Serbis\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb Mbledhjen e K\u00ebshillit Antifashist t\u00eb \u00c7lirimit Komb\u00ebtar t\u00eb Malit t\u00eb Zi dhe Bok\u00ebs, t\u00eb mbajtur n\u00eb Kola\u0161in m\u00eb 14 korrik 1944, ku \u00ebsht\u00eb vendosur formimi i Malit t\u00eb Zi federal, territori i \u00c7akorrit nuk ishte pjes\u00eb e Republik\u00ebs Federale t\u00eb Malit t\u00eb Zi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Serbia ishte shteti i fundit q\u00eb, n\u00eb prag t\u00eb p\u00ebrfundimit t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, u konstituua. \u201cSerbia federale u konstituua si shtet an\u00ebtar i Federat\u00ebs Jugosllave n\u00eb Kuvendin e Madh Antifashist t\u00eb \u00c7lirimit Komb\u00ebtar n\u00eb Beograd, m\u00eb 11 n\u00ebntor 1944\u201d, ku \u00c7akorri ishte territor i Kosov\u00ebs n\u00eb p\u00ebrb\u00ebrje t\u00eb Republik\u00ebs Federale t\u00eb Serbis\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pas konstituimit, Republika e Serbis\u00eb i ka dh\u00ebn\u00eb rajonit t\u00eb Sanxhakut t\u00eb drejt\u00eb hipotetike vet\u00ebvendosjeje. Aty ka ndodhur \u201c\u00e7udia\u201d jugosllave, kur krahina e Sanxhakut, me alban\u00eb q\u00eb kishin hequr dor\u00eb nga trash\u00ebgimia pellazgo-iliro-alban e pjes\u00ebrisht edhe nga gjuha pellazgo-shqip, q\u00eb kishin humbur vet\u00ebdijen e identitetit, \u201cvendos\u201d ta cop\u00ebtoj\u00eb veten n\u00eb dy pjes\u00eb dhe t\u2019u bashkohet pjes\u00ebrisht Serbis\u00eb e pjes\u00ebrisht Malit t\u00eb Zi, ku \u00c7akorri nuk ishte territor i Sanxhakut.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kur \u00ebsht\u00eb vendosur federalizimi i Jugosllavis\u00eb, prandaj KA\u00c7K e Sanxhakut nuk ishte kompetent t\u00eb transferonte nj\u00eb territor q\u00eb nuk e kishte n\u00eb kufijt\u00eb e tij administrativ\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Prandaj, n\u00eb Mbledhjen e Tret\u00eb t\u00eb KA\u00c7KJ, t\u00eb 7\u201310 gushtit 1945, t\u00eb zhvilluar n\u00eb Beograd, \u00ebsht\u00eb vendosur miratimi i Rezolut\u00ebs s\u00eb KA\u00c7K t\u00eb Sanxhakut t\u00eb 29 marsit 1945 mbi bashkimin e Sanxhakut pjes\u00ebrisht Serbis\u00eb e pjes\u00ebrisht Malit t\u00eb Zi, ku Serbia nuk ia ka dhuruar \u00c7akorrin Malit t\u00eb Zi p\u00ebr besnik\u00ebri.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ligji nr. 06\/L-060, dat\u00eb 21 mars 2018, \u201cP\u00ebr miratimin e marr\u00ebveshjes p\u00ebr kufirin shtet\u00ebror n\u00eb mes t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs dhe Malit t\u00eb Zi\u201d, \u00ebsht\u00eb i pavlefsh\u00ebm, sepse Kuvendi i Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs nuk ka qen\u00eb dhe nuk \u00ebsht\u00eb kompetent p\u00ebr ndryshimin e kufijve n\u00eb favor t\u00eb fqinj\u00ebve, p\u00ebr arsye se:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Okupatori turk ka zbatuar projektin e asgj\u00ebsimit t\u00eb etnis\u00eb arb\u00ebrore n\u00ebp\u00ebrmjet fshirjes me dhun\u00eb t\u00eb kujtes\u00ebs s\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb pellazgo-iliro-alban dhe qytet\u00ebrimit per\u00ebndimor dhe imponimin e mentalitetit turk e qytet\u00ebrimit arab. Kur Porta e Lart\u00eb \u00ebsht\u00eb bindur se arnaut\u00ebt e islamizuar e kan\u00eb humbur plot\u00ebsisht aft\u00ebsin\u00eb e t\u00eb kuptuarit e t\u00eb menduarit abstrakt dhe nuk kuptojn\u00eb se territori \u00ebsht\u00eb i p\u00ebrjetsh\u00ebm, nd\u00ebrsa njer\u00ebzit shumohen, Sulltan Mahmudi II ka miratuar hatisherifin e 3\/15 gushtit t\u00eb vitit 1830, n\u00eb t\u00eb cilin, nd\u00ebr t\u00eb tjera, ka sanksionuar:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cNeni 1 \u2013 Popullit serb i pranohet liria e besimit n\u00eb kishat e veta;<br \/>\nNeni 9 \u2013 Turqit t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb pasuri t\u00eb paluajtshme n\u00eb Serbi dhe t\u00eb cil\u00ebt d\u00ebshirojn\u00eb q\u00eb t\u00eb lirohen nga ajo, u lihet afati prej nj\u00eb viti q\u00eb t\u2019ua shesin serb\u00ebve;<br \/>\nNeni 11 \u2013 T\u00eb gjith\u00eb mysliman\u00ebve u ndalohet banimi n\u00eb Serbi, p\u00ebrve\u00e7 atyre q\u00eb u takojn\u00eb garnizoneve t\u00eb qyteteve;\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb zbatim t\u00eb dispozitave t\u00eb atij dekreti, arb\u00ebrit e islamizuar, deri n\u00eb vitin 1838, i l\u00ebshuan 37,500 km\u00b2 t\u00eb Pashall\u00ebkut t\u00eb Beogradit. Nuk ka studime se kush quhen alban\u00ebt e islamizuar, turqizuar, q\u00eb ishin identifikuar nj\u00eb me okupatorin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb shum\u00eb shekuj, okupatori turk i kishte v\u00ebn\u00eb alban\u00ebt ortodoks\u00eb para dy alternativave: t\u00eb konvertoheshin n\u00eb muhamedan\u00eb e t\u00eb shpalleshin turq, ose t\u00eb q\u00ebndronin ortodoks\u00eb, por jo si alban\u00eb (arnaut), por si serb\u00eb e grek\u00eb. Ortodoksit q\u00eb nuk pranuan konvertimin n\u00eb muhamedan\u00eb e identifikimin si turq, por ruajt\u00ebn trash\u00ebgimin\u00eb pellazgo-iliro-arb\u00ebrore, u deklaruan grek\u00eb, serb\u00eb, nd\u00ebrsa n\u00eb shekullin XX maqedon\u00eb etj., hoq\u00ebn dor\u00eb nga gjuha pellazgo-shqip dhe krijuan Serbin\u00eb, Greqin\u00eb, Malin e Zi e Maqedonin\u00eb. N\u00eb k\u00ebto kat\u00ebr shtete ata p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb shumic\u00ebn.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dekreti (hatisherifi), i shpallur m\u00eb 3\/15 gusht t\u00eb vitit 1830 nga sovrani Sulltan Mahmudi II, \u00ebsht\u00eb publikuar n\u00eb gjuh\u00ebn serbo-kroate nga Instituti p\u00ebr Historin\u00eb e Shtetit dhe t\u00eb s\u00eb Drejt\u00ebs pran\u00eb Fakultetit Juridik t\u00eb Beogradit dhe botuar n\u00eb tekstin universitar \u201cHistoria e Shteteve dhe t\u00eb Drejtave t\u00eb Popujve Jugosllav\u00eb\u201d, n\u00eb kapitullin e shkruar prej dr. Dragosllav Jankovi\u00e7. Pleq\u00ebsia e Universitetit t\u00eb Prishtin\u00ebs, me vendimin nr. 3049, dat\u00eb 28.12.1979, ka lejuar p\u00ebrdorimin e tij si tekst universitar. Me vendimin 04 nr. 413-4\/77, n\u00eb baz\u00eb t\u00eb mendimit t\u00eb Sekretariatit Krahinor p\u00ebr Arsim, Kultur\u00eb e Shkenc\u00eb, ky tekst \u00ebsht\u00eb liruar nga tatimi n\u00eb qarkullim. Teksti p\u00ebr Fakultetin Juridik t\u00eb Universitetit t\u00eb Prishtin\u00ebs \u00ebsht\u00eb shtypur n\u00eb Shtypshkronj\u00ebn e NGBD \u201cRilindja\u201d n\u00eb Prishtin\u00eb, n\u00eb maj t\u00eb vitit 1981, n\u00eb tirazh 3,000 ekzemplar\u00eb, n\u00eb format 17&#215;34 cm, ku hatisherifi z\u00eb faqet 263\u2013264.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb zbatim t\u00eb dekretit t\u00eb 3\/15 gushtit 1830, deri n\u00eb Kongresin e Berlinit, Perandoria Turke sponsorizoi nd\u00ebrtimin e institucioneve t\u00eb Principat\u00ebs s\u00eb Serbis\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Historiografia zyrtare dhe klasa politike n\u00eb Shqip\u00ebri e Kosov\u00eb nuk e kan\u00eb p\u00ebrmendur kurr\u00eb hatisherifin, sepse kan\u00eb llogaritur se delegjitimohet pushteti i tyre, se Shqip\u00ebria e Kosova nuk jan\u00eb themeluar si Turqi e re. Institucionet juridike e politike n\u00eb Shqip\u00ebri e Kosov\u00eb, pas pavar\u00ebsis\u00eb, nuk kan\u00eb k\u00ebrkuar d\u00ebnimin e Turqis\u00eb, se ka kryer gjenocid e krime kund\u00ebr njer\u00ebzimit kund\u00ebr alban\u00ebve.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pas humbjes n\u00eb luft\u00ebn ruso-turke, Sulltan Abdylhamiti II, nipi i Sulltan Mahmudit II, n\u00eb zbatim t\u00eb dekretit t\u00eb cituar, n\u00eb rreth kat\u00ebr muaj t\u00eb dimrit 1877\u20131878, i spastroi arb\u00ebrit e islamizuar nga 10,972 km\u00b2 territor t\u00eb Sanxhakut t\u00eb Nishit e rrethinave dhe rreth 5,000 km\u00b2 t\u00eb Tivarit, Podgoric\u00ebs me rrethin\u00eb etj.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb t\u00eb dy rastet, spastrimin e arb\u00ebrve mysliman\u00eb nga Pashall\u00ebku i Beogradit, nga Sanxhaku i Nishit me rrethin\u00eb dhe Podgorica e ka zbatuar ushtria turke. Si n\u00eb rastin e Pashall\u00ebkut t\u00eb Beogradit, alban\u00ebt ortodoks\u00eb, p\u00ebr t\u00eb mos u kthyer turq, u deklaruan serb\u00eb e malazez\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Studiuesit dr. Sabit Uka dhe nipi i tij prof. Jusuf Osmani, e shum\u00eb studiues t\u00eb tjer\u00eb, kan\u00eb provuar se deri n\u00eb nj\u00ebqind mij\u00eb arb\u00ebr muhamedan\u00eb nga Nishi me rrethin\u00eb, Podgorica etj., jan\u00eb vendosur muhaxhir\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb dhe sot kan\u00eb arritur deri kat\u00ebrqind mij\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Krijimi i Principat\u00ebs Shqiptare<\/strong>, i pa definuar me vendim t\u00eb dat\u00ebs 29 korrik 1913 t\u00eb Konferenc\u00ebs s\u00eb Ambasador\u00ebve n\u00eb Lond\u00ebr, si dhe \u00e7lirimi i Kosov\u00ebs nga Serbia prej SHBA n\u00eb udh\u00ebheqje t\u00eb NATO-s dhe krijimi i shtetit t\u00eb Kosov\u00ebs, p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb risi n\u00eb historin\u00eb e t\u00eb drejt\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare. Midis shum\u00eb shkaqeve, kat\u00ebr jan\u00eb kryesor\u00ebt:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00eb dy shtetet jan\u00eb krijuar sepse \u00ebsht\u00eb pranuar bot\u00ebrisht se alban\u00ebt e sot\u00ebm, pa kolon\u00ebt e emigrant\u00ebt e shqiptarizuar, jan\u00eb pasardh\u00ebs t\u00eb pellazgo-iliro-alban\u00ebve q\u00eb themeluan qytet\u00ebrimin per\u00ebndimor, me perandor\u00ebt e Rom\u00ebs: Dioklecianin, Konstandinin e Madh q\u00eb ndaloi diskriminimin, njohu krishterimin fe t\u00eb barabart\u00eb me fet\u00eb e tjera dhe hodhi themelet e qytet\u00ebrimit per\u00ebndimor; Justiniani i Madh q\u00eb kodifikoi legjislacionin romak, parimet e t\u00eb cilit zbatohen edhe sot; shenjtor\u00ebt: Helena, Niket\u00eb Dardani, Jeronimi, Martini, martir\u00ebt Flori, Lauri, Prokuli, Maksimi, e deri te Nan Tereza. \u00cbsht\u00eb e trishtueshme se pasardh\u00ebsit e tyre t\u00eb konvertuar n\u00eb muhamedan\u00eb sot nuk i njohin ata dhe u q\u00ebndrojn\u00eb besnik atyre q\u00eb shkat\u00ebrruan varret e tyre dhe vepr\u00ebn e tyre.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00eb dyti, \u00ebsht\u00eb pranuar bot\u00ebrisht kontributi i <strong>Gjergj Kastriotit<\/strong>, q\u00eb n\u00eb krye t\u00eb alban\u00ebve katolik\u00eb, p\u00ebr \u00e7erek shekulli i b\u00ebri ball\u00eb invazionit t\u00eb dy sulltan\u00ebve Murati II dhe Mehmeti II dhe prishi planet e tyre p\u00ebr sulm ndaj Per\u00ebndimit. Turqit u hakmor\u00ebn kund\u00ebr alban\u00ebve katolik\u00eb dhe kryen genocid me asgj\u00ebsimin e popullsis\u00eb s\u00eb qytetit t\u00eb Kruj\u00ebs, genocid e krime kund\u00ebr njer\u00ebzimit kund\u00ebr alban\u00ebve t\u00eb Dibr\u00ebs, Matit, Tiran\u00ebs, Lezh\u00ebs. Pas pushtimit t\u00eb Shkodr\u00ebs n\u00eb shtator 1479, Sulltan Mehmeti II urdh\u00ebroi spastrimin e plot\u00eb t\u00eb alban\u00ebve katolik\u00eb nga qyteti dhe n\u00eb pronat e tyre vendosi kolon\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00eb treti, n\u00eb shekullin XII (viti 1196), n\u00eb Mirdit\u00eb e Kruj\u00eb u themelua Principata e Arbnit. Ajo nuk u shua edhe pas pushtimit turk, duke ruajtur vazhdim\u00ebsin\u00eb e vet\u00ebdijes n\u00eb territorin e kufizuar t\u00eb Mirdit\u00ebs. Per\u00ebndimi e vler\u00ebsoi at\u00eb b\u00ebrtham\u00eb, zem\u00ebr dhe tru i etnis\u00eb s\u00eb alban\u00ebve, prandaj Fuqit\u00eb e M\u00ebdha llogarit\u00ebn se \u00ebsht\u00eb nj\u00eb baz\u00eb e mjaftueshme q\u00eb pinjoll\u00ebt e renegat\u00ebve t\u00eb kujtojn\u00eb vlerat e identitetit t\u00eb t\u00eb par\u00ebve, t\u00eb k\u00ebpusin zinxhir\u00ebt e skllav\u00ebris\u00eb, prandaj t\u2019u rikthehen vlerave identitare. Princi Dukagjin-Gjomarkaj arriti t\u00eb ruaj\u00eb unitetin qytet\u00ebrimor me 100 p\u00ebrqind t\u00eb popullsis\u00eb katolike. N\u00eb shek. XVIII-XIX, okupatori turk u ka imponuar alban\u00ebve ortodoks\u00eb, q\u00eb n\u00eb mos turk, t\u00eb deklarohen serb\u00eb ose grek\u00eb dhe k\u00ebshtu ka ndodhur q\u00eb nga Epiri i Jugut deri n\u00eb Selanik e Beograd dhe t\u00eb fundit q\u00eb hoq\u00ebn dor\u00eb nga etnia alban jan\u00eb alban\u00ebt ortodoks\u00eb t\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut, q\u00eb p\u00ebrb\u00ebnin 80 p\u00ebrqind t\u00eb ortodoks\u00ebve t\u00eb dy vilajeteve t\u00eb Manastirit e Shkupit n\u00eb regjistrimin turk t\u00eb 1908.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00eb kat\u00ebrti, fatmir\u00ebsisht edhe renegat\u00ebt e islamizuar dhe pinjoll\u00ebt e tyre brez pas brezi ruajt\u00ebn gjuh\u00ebn pellazgo-shqipe si themeli i gjuh\u00ebve europiane, baz\u00eb p\u00ebr kthimin n\u00eb identitet dhe p\u00ebr t\u00eb mos q\u00ebndruar si mbetje turke, populli m\u00eb i ri n\u00eb bot\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb votimin e ligjit nr. 06\/l-060 kan\u00eb marr\u00eb pjes\u00eb edhe pinjoll\u00eb hoxhe. Pinjoll\u00ebt e hoxh\u00ebve, sheh\u00ebve, dervish\u00ebve, myftive, babave, kolon\u00eb ose emigrant\u00eb t\u00eb shqiptarizuar apo arb\u00ebn t\u00eb turqizuar e shqiptarizuar, nuk legjitimohen t\u00eb jen\u00eb pjes\u00eb e institucioneve vendimmarr\u00ebse n\u00eb Shqip\u00ebri as n\u00eb Kosov\u00eb, sepse ata nuk njohin kombin dhe n\u00eb shekuj kan\u00eb udh\u00ebhequr dhe vazhdojn\u00eb t\u00eb udh\u00ebheqin procesin e tjet\u00ebrsimit t\u00eb identitetit pellazgo-iliro-alban dhe konvertimin n\u00eb muhamedan\u00eb, identifikimin e alban\u00ebve pjes\u00eb t\u00eb Ulem\u00ebs, mbetje turke n\u00eb trojet e veta. Brez pas brezi ata kan\u00eb qen\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbim t\u00eb okupatorit turk, p\u00ebr t\u2019u fshir\u00eb alban\u00ebve kujtes\u00ebn historike si pasardh\u00ebs t\u00eb etnis\u00eb pellazgo-iliro-alban, me krijimin e etnitetit t\u00eb ri shqiptar nga mesi i shek. XVIII dhe p\u00ebr fillimin nga zero si populli m\u00eb i ri n\u00eb bot\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb Konferenc\u00ebn e Versaj\u00ebs, p\u00ebr shkak se hungarez\u00ebt ishin m\u00eb t\u00eb vendosurit n\u00eb Luft\u00ebn I Bot\u00ebrore kund\u00ebr Antant\u00ebs, me Traktatin e Trianonit, t\u00eb dat\u00ebs 6 qershor 1920, Hungaria u trajtua humb\u00ebse, prandaj 65 p\u00ebrqind e territorit dhe popullsis\u00eb hungareze kaluan n\u00ebn sovranitetin e fituesve: \u00c7ekosllovakis\u00eb s\u00eb sapokrijuar rajonet e Sllovakis\u00eb, Presburgut (Bratislav\u00ebs), Rutenis\u00eb N\u00ebnkarpate dhe territoret e tjera m\u00eb t\u00eb vogla; Rumanis\u00eb pjesa e madhe e rajonit t\u00eb Banatit dhe e gjith\u00eb Transilvania; Italis\u00eb Fiume; Mbret\u00ebris\u00eb Serbo-Kroato-Sllovene ju dha Vojvodina, nd\u00ebrsa Austria mori pjes\u00ebn per\u00ebndimore t\u00eb Hungaris\u00eb (dometh\u00ebn\u00eb pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb Burgenlandit).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Albant jan\u00eb detyruar me dhun\u00eb t\u00eb heqin dor\u00eb nga trash\u00ebgimia pellazgo-iliro-arb\u00ebn dhe qytet\u00ebrimi per\u00ebndimor, t\u00eb marrin fen\u00eb muhamedane dhe t\u00eb shpallen turq me qytet\u00ebrim arab. Okupatori i ka barazuar me veten p\u00ebr t\u2019i v\u00ebn\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbim t\u00eb tij kund\u00ebr popujve t\u00eb tjer\u00eb dhe, sipas Sami Frash\u00ebrit, p\u00ebrb\u00ebnin deri gjysm\u00ebn e efektivave t\u00eb Ushtris\u00eb Turke. Kok\u00ebfort\u00ebsia p\u00ebr t\u00eb mos k\u00ebputur zinxhir\u00ebt e skllav\u00ebris\u00eb i shpalli ata humb\u00ebs. Por fatkeq\u00ebsisht, n\u00eb k\u00ebt\u00eb proces, ata kan\u00eb humbur aft\u00ebsin\u00eb e t\u00eb kuptuarit dhe t\u00eb menduarit abstrakt.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb opinionin e dh\u00ebn\u00eb lidhur me ligjshm\u00ebrin\u00eb e vendimeve t\u00eb Konferenc\u00ebs s\u00eb Ambasador\u00ebve t\u00eb 11 gushtit 1913 dhe 6 dhjetorit 1922, m\u00eb 4 shtator 1924 Gjykata e Hag\u00ebs ka njoftuar K\u00ebshillin e Lidhjes s\u00eb Kombeve se, n\u00eb baz\u00eb t\u00eb normave t\u00eb s\u00eb drejt\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare, Manastiri i Sh\u00ebn Naumit dhe Vermoshi jan\u00eb territore n\u00ebn sovranitetin e Principat\u00ebs Shqiptare.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u00eb 6 tetor 1924, K\u00ebshilli i Lidhjes s\u00eb Kombeve ka informuar p\u00ebr k\u00ebt\u00eb vendim si Tiran\u00ebn, ashtu edhe Beogradin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Megjith\u00ebse b\u00ebhej fjal\u00eb p\u00ebr nj\u00eb objekt t\u00eb kultur\u00ebs materiale e shpirt\u00ebrore t\u00eb kombit, fond i trash\u00ebgimis\u00eb bot\u00ebrore, dy dhomat legjislative t\u00eb Parlamentit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, n\u00eb mbledhjet e datave 17, 18, 19 korrik 1925, kan\u00eb vendosur ndryshimin e Statutit Themeltar me miratimin e 43 asamblist\u00ebve q\u00eb p\u00ebrb\u00ebnin 66.1538 p\u00ebrqind t\u00eb votave, kur dy t\u00eb tretat, 66.666 p\u00ebrqind, k\u00ebrkonin miratimin e jo m\u00eb pak se 44 nga 65 deputet\u00eb. Asnj\u00eb q\u00ebndrestar nuk i ka votuar k\u00ebto ndryshime n\u00eb Statutin Themeltar, por vet\u00ebm pinjoll\u00ebt e renegat\u00ebve t\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb pellazgo-iliro-arb\u00ebn dhe qytet\u00ebrimit per\u00ebndimor, kolaboracionist\u00ebt e okupator\u00ebve turq dhe kolon\u00ebt e shqiptarizuar. Qeveria e Shqip\u00ebris\u00eb \u00ebsht\u00eb autorizuar dhe i ka transferuar Mbret\u00ebris\u00eb Serbo-Kroato-Sllovene sovranitetin mbi Sh\u00ebn Naum.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">As Sali Berisha, zyrtarisht pinjoll renegat i trash\u00ebgimis\u00eb pellazgo-iliro-arb\u00ebn dhe qytet\u00ebrimit per\u00ebndimor, dhe bashk\u00ebpun\u00ebtor\u00ebt e tij, pinjoll\u00eb kolaboracionist\u00eb t\u00eb okupatorit turk, nuk jan\u00eb legjitimuar q\u00eb t\u00eb tjet\u00ebrsojn\u00eb n\u00eb favor t\u00eb Greqis\u00eb pjes\u00eb t\u00eb detit n\u00ebn sovranitetin e Shqip\u00ebris\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Parlamenti i Republik\u00ebs s\u00eb Serbis\u00eb, n\u00eb gusht t\u00eb vitit 1946, ka vendosur njohjen e vendimit t\u00eb KA\u00c7K t\u00eb Kosov\u00ebs, t\u00eb miratuar n\u00eb Kuvendin e Prizrenit t\u00eb 7\u201310 korrikut 1945, q\u00eb ishte njohje e subjektivitetit politik dhe t\u00eb s\u00eb drejt\u00ebs s\u00eb vet\u00ebvendosjes s\u00eb popujve t\u00eb Kosov\u00ebs, ku shqiptar\u00ebt p\u00ebrb\u00ebnin deri dy t\u00eb tretat e popullsis\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb Konferenc\u00ebn e KA\u00c7KJ n\u00eb Jajc\u00eb t\u00eb 29\u201330 n\u00ebntorit 1943, p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e Serbis\u00eb nuk i kishin parashikuar zhvillimet politike, prandaj nuk kishin kund\u00ebrshtuar l\u00ebnien e Lugin\u00ebs s\u00eb Preshev\u00ebs, me mbi 70 p\u00ebrqind t\u00eb popullsis\u00eb shqiptare, t\u00eb p\u00ebrfshihej brenda kufijve administrativ\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs. Pas p\u00ebrfundimit t\u00eb luft\u00ebs dhe krijimit t\u00eb institucioneve, Republika e Serbis\u00eb ka k\u00ebrkuar p\u00ebrfaq\u00ebsuesve t\u00eb Kosov\u00ebs k\u00ebmbim territoresh: q\u00eb Lugina e Preshev\u00ebs me Bujanovcin e Medvegj\u00ebn, me sip\u00ebrfaqe prej 1,243 km\u00b2, me shumic\u00eb arb\u00ebn-shqiptar, t\u00eb kalonte n\u00ebn sovranitetin e Serbis\u00eb, nd\u00ebrsa n\u00ebn sovranitetin e Kosov\u00ebs t\u00eb kalonte territori i komun\u00ebs s\u00eb Leposaviqit me sip\u00ebrfaqe 536 km\u00b2, ku n\u00eb regjistrimin e p\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb popullsis\u00eb s\u00eb Jugosllavis\u00eb t\u00eb vitit 1971, prej 18,044 banor\u00ebve, ishin vet\u00ebm 944 shqiptar\u00eb, 5.23 p\u00ebrqind e numrit t\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm. Me at\u00eb k\u00ebmbim, u nd\u00ebrpre kontakti i Kosov\u00ebs me korridorin rrugor paneuropian X, Selanik\u2013Shkup\u2013Nish\u2013Beograd\u2013Europ\u00eb. E citova at\u00eb zhvillim jo thjesht p\u00ebr ilustrim, por p\u00ebr t\u00eb provuar se kufijt\u00eb e Kosov\u00ebs nuk jan\u00eb cenuar p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb. Ai zhvillim provon n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pakund\u00ebrshtueshme se Republika e Serbis\u00eb, q\u00eb n\u00eb gusht t\u00eb vitit 1946, ka njohur t\u00eb drejt\u00ebn e Kosov\u00ebs p\u00ebr vet\u00ebvendosje. Por problemi i k\u00ebmbimit t\u00eb Lugin\u00ebs s\u00eb Preshev\u00ebs me Leposaviqin duhet t\u00eb trajtohet nga institucionet e Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, sepse p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e Kosov\u00ebs, n\u00eb fillimin e viteve \u201950 t\u00eb shekullit XX, kan\u00eb vepruar n\u00eb kushtet e dhun\u00ebs s\u00eb gjithanshme t\u00eb Serbis\u00eb, kur kan\u00eb pranuar vendimin e saj p\u00ebr shk\u00ebmbim territoresh, me humbje.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pinjoll\u00ebt e alban\u00ebve q\u00eb, edhe n\u00eb kushtet e dhun\u00ebs s\u00eb pand\u00ebrprer\u00eb t\u00eb okupatorit, mohuan trash\u00ebgimin\u00eb pellazgo-iliro-arb\u00ebn (alban) dhe qytet\u00ebrimin per\u00ebndimor, kolaboracionist\u00ebt e okupator\u00ebve turq q\u00eb p\u00ebrvet\u00ebsuan mentalitetin turk dhe qytet\u00ebrimin arab, dhe kolon\u00ebt e shqiptarizuar, megjith\u00ebse jan\u00eb shumic\u00eb, nuk legjitimohen q\u00eb t\u00eb tjet\u00ebrsojn\u00eb territorin q\u00eb u kan\u00eb l\u00ebn\u00eb shqiptar\u00ebve n\u00eb sovranitet Konferenca e Ambasador\u00ebve n\u00eb Lond\u00ebr me vendimin e 29 korrikut 1913 p\u00ebr themelimin e Principat\u00ebs Shqiptare dhe me vendimet plot\u00ebsuese t\u00eb saj, dhe territorin q\u00eb u ka l\u00ebn\u00eb atyre K\u00ebshilli Antifashist i \u00c7lirimit Komb\u00ebtar t\u00eb Jugosllavis\u00eb (AVNOJ) n\u00eb Konferenc\u00ebn e Dyt\u00eb t\u00eb tij, t\u00eb mbajtur n\u00eb Jajc\u00eb t\u00eb Bosnje-Hercegovin\u00ebs n\u00eb 29\u201330 n\u00ebntor 1943. Arb\u00ebn-shqiptar\u00ebt e turqizuar, si pjes\u00eb e Ulem\u00ebs, kan\u00eb humbur vet\u00ebdijen territoriale q\u00eb \u00ebsht\u00eb gurthemeli i vet\u00ebdijes komb\u00ebtare. K\u00ebt\u00eb fakt kishte parasysh Sllobodan Milloshevi\u00e7i dhe Federata Jugosllave n\u00eb vitet 1998\u20131999, kur deportuan shumic\u00ebn e popullit shqiptar t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Prandaj deputet\u00ebt e Kuvendit t\u00eb Kosov\u00ebs nuk kan\u00eb qen\u00eb legjitim p\u00ebr miratimin e ligjit p\u00ebr tjet\u00ebrsimin e territorit t\u00eb atdheut. Rreth 20 p\u00ebrqind e deputet\u00ebve t\u00eb Kuvendit t\u00eb Kosov\u00ebs t\u00eb vitit 2018 kan\u00eb qen\u00eb nipa e mbesa t\u00eb deportuarve nga rajoni i Nishit, Podgoric\u00ebs etj., n\u00eb dimrin e 1877\u20131878. Si mund t\u00eb legjitimohen ata t\u00eb tjet\u00ebrsojn\u00eb pjes\u00eb t\u00eb tjera t\u00eb atdheut, si bij e bija t\u00eb gjyshave q\u00eb i l\u00ebshuan trojet q\u00eb ua la trash\u00ebgim Aleksandri i Madh, Konstandini i Madh, Niket\u00eb Dardani etj.? Si mund t\u00eb legjitimohen p\u00ebr tjet\u00ebrsimin e territorit pinjoll\u00ebt e renegat\u00ebve q\u00eb kan\u00eb humbur vet\u00ebdijen dhe u l\u00ebshuan fqinj\u00ebve rreth 80 mij\u00eb km\u00b2, nga Selaniku n\u00eb Beograd, Pazar t\u00eb Ri, Podgoric\u00eb, Tivar e gjirin e Art\u00ebs?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ligji nr. 06\/l-060, dat\u00eb 21 mars 2018 \u201cP\u00ebr ratifikimin e marr\u00ebveshjes p\u00ebr kufirin shtet\u00ebror n\u00eb mes t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs dhe Malit t\u00eb Zi\u201d, \u00ebsht\u00eb antikushtetues n\u00eb form\u00eb, por edhe n\u00eb p\u00ebrmbajtje nuk ka element\u00ebt e nj\u00eb ligji, pasi nuk sakt\u00ebson p\u00ebr \u00e7far\u00eb b\u00ebhet fjal\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>I nderuar Z. Kryetar,<br \/>\nT\u00eb nderuar Zt. Gjyqtar\u00eb,<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Fuqit\u00eb e M\u00ebdha kan\u00eb marr\u00eb disa vendime, kan\u00eb k\u00ebrkuar opinionin e Gjykat\u00ebs s\u00eb Hag\u00ebs dhe kan\u00eb njoftuar K\u00ebshillin e Lidhjes s\u00eb Kombeve p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrcaktuar kush \u00ebsht\u00eb sovran mbi territorin e Vermoshit dhe Manastirin e Sh\u00ebn Naumit, nd\u00ebrsa pinjoll\u00ebt e renegat\u00ebve n\u00eb Kuvendin e Kosov\u00ebs nuk shprehen n\u00eb ligj as ku kalon vija e kufirit n\u00eb \u00c7akorr dhe ia derivojn\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb ish-Presidentit Hashim Tha\u00e7i dhe Komisionit t\u00eb Ekspert\u00ebve.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kjo \u00e7\u00ebshtje nuk mund t\u00eb trajtohet nga gjykatat e rregullta dhe institucionet shtet\u00ebrore, prandaj hyn n\u00eb terren juridiksioni i Gjykat\u00ebs Kushtetuese si gjykat\u00eb subsidiare.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Meqen\u00ebse me tjet\u00ebrsimin e territorit t\u00eb atdheut cenohen r\u00ebnd\u00eb interesat e shqiptar\u00ebve dhe t\u00eb mij\u00ebra si pinjoll\u00eb q\u00ebndrestar\u00ebsh q\u00eb kan\u00eb p\u00ebrballuar n\u00eb dhjet\u00ebra breza dhun\u00ebn e okupator\u00ebve turq dhe kan\u00eb ruajtur e pasuruar trash\u00ebgimin\u00eb pellazgo-iliro-alban,<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>K \u00cb R K O J:<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Shpalljen antikushtetuese t\u00eb ligjit nr. 06\/l-060, dat\u00eb 21 mars 2018, \u201cP\u00ebr ratifikimin e marr\u00ebveshjes p\u00ebr kufirin shtet\u00ebror n\u00eb mes t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs dhe Malit t\u00eb Zi\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00eb urdh\u00ebrohen institucionet p\u00ebrgjegj\u00ebse t\u00eb kthejn\u00eb n\u00ebn sovranitetin e Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs 82 km\u00b2 t\u00eb \u00c7akorrit t\u00eb tjet\u00ebrsuara n\u00eb favor t\u00eb Malit t\u00eb Zi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Bashk\u00eblidhur k\u00ebrkes\u00ebs:<\/strong><\/p>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>Shkrimin \u201cA duhet lejuar q\u00eb t\u00eb p\u00ebrs\u00ebritet historia e kufirit me Malin e Zi\u201d, shkruar n\u00eb dat\u00ebn 28 shkurt 2018, botuar n\u00eb shtyp, Gazet\u00ebn Koha Jon\u00eb etj., ku jam lutur q\u00eb pinjoll\u00ebt e renegat\u00ebve t\u00eb mos veprojn\u00eb si sahar-l\u00ebpir\u00ebs, si\u00e7 pat\u00ebn vepruar babat e tyre n\u00ebn Turqi, me k\u00ebmbim territori p\u00ebr vizat n\u00eb BE, kur vizat jepen e anulohen, nd\u00ebrsa territori i atdheut \u00ebsht\u00eb i p\u00ebrjetsh\u00ebm.<\/li>\n<li>Hart\u00eb e para luft\u00ebs ruso-turke t\u00eb 1877\u201378, kur Mali i Zi ishte nj\u00eb principat\u00eb de facto e Turqis\u00eb n\u00eb territor me sip\u00ebrfaqe prej rreth 2,500 km\u00b2, q\u00eb kishte kontakt me pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb ngusht\u00eb t\u00eb liqenit t\u00eb Shkodr\u00ebs.<\/li>\n<\/ul>\n<h2 style=\"text-align: justify;\"><strong>K \u00cb R K U E S<\/strong><\/h2>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"183\" data-end=\"222\"><strong data-start=\"183\" data-end=\"206\">Dat\u00eb, 30 prill 2026<\/strong><br data-start=\"206\" data-end=\"209\" \/><strong data-start=\"209\" data-end=\"222\">Gjet KOLA<\/strong><\/p>\n<h2 style=\"text-align: justify;\" data-section-id=\"1htk2r1\" data-start=\"224\" data-end=\"296\"><strong data-start=\"227\" data-end=\"296\">A duhet lejuar q\u00eb t\u00eb p\u00ebrs\u00ebritet historia e kufirit me Malin e Zi?<\/strong><\/h2>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"298\" data-end=\"639\">Problemi i vij\u00ebs s\u00eb kufirit midis Kosov\u00ebs e Malit t\u00eb Zi \u00ebsht\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr shqiptar\u00ebt, mbasi prej gati nj\u00eb shekull e gjysm\u00eb territori i tyre vazhdon t\u2019i n\u00ebnshtrohet cop\u00ebtimeve. Ndryshimi \u00ebsht\u00eb se tani \u201cvendimmarrja\u201d u \u00ebsht\u00eb l\u00ebn\u00eb shqiptar\u00ebve; u k\u00ebrkohet shqiptar\u00ebve q\u00eb, me vullnetin e tyre \u201ct\u00eb lir\u00eb\u201d, t\u2019ia japin Malit t\u00eb Zi rreth 82 km\u00b2.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"641\" data-end=\"755\">Mbasi Komisioni Shtet\u00ebror i Kosov\u00ebs hodhi p\u00ebrfundimet e tij, vendosa t\u00eb shpreh edhe un\u00eb mendimin p\u00ebr k\u00ebt\u00eb problem.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"757\" data-end=\"1068\">Nuk e njoh personalisht kryetarin e k\u00ebtij komisioni, nj\u00ebkoh\u00ebsisht kryetar i Akademis\u00eb s\u00eb Shkencave dhe Arteve t\u00eb Kosov\u00ebs, z. <strong data-start=\"882\" data-end=\"898\">Hivzi Islami<\/strong>, por n\u00eb fundin e viteve \u201980 t\u00eb shekullit t\u00eb kaluar jam njohur me studimin e tij t\u00eb doktoratur\u00ebs \u201cKosova studim demografik\u201d, q\u00eb n\u00eb vler\u00ebsimin tim ka qen\u00eb studim dinjitoz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"1070\" data-end=\"1563\">Por \u00ebsht\u00eb alogjik konkluzioni i grupit t\u00eb ekspert\u00ebve t\u00eb Komisionit Shtet\u00ebror, se meqen\u00ebse rezulton q\u00eb sip\u00ebrfaqja e Kosov\u00ebs t\u00eb jet\u00eb m\u00eb e madhe se ajo e njohur zyrtarisht prej 10,887 km\u00b2, nuk p\u00ebrb\u00ebn problem q\u00eb nga territori i saj 82 km\u00b2 t\u2019i kalohen Malit t\u00eb Zi. K\u00ebt\u00eb q\u00ebndrim mund ta mbante nj\u00eb grup ekspert\u00ebsh n\u00eb Kazakistan, me sip\u00ebrfaqe m\u00eb t\u00eb madhe se Europa Per\u00ebndimore dhe me rreth 6 banor\u00eb p\u00ebr km\u00b2, por jo p\u00ebr Kosov\u00ebn, ku sip\u00ebrfaqja prej 82 km\u00b2 p\u00ebrb\u00ebn m\u00eb shum\u00eb se 0.75% t\u00eb territorit t\u00eb saj.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" data-start=\"1565\" data-end=\"1692\">N\u00eb vler\u00ebsimin e k\u00ebtij problemi duhet t\u00eb mbajm\u00eb parasysh seriozitetin e konfliktit kino-japonez p\u00ebr shtat\u00eb shk\u00ebmbinj n\u00eb Paq\u00ebsor.<\/p>\n<p data-start=\"1694\" data-end=\"1782\">P\u00ebr t\u00eb shprehur nj\u00eb mendim m\u00eb t\u00eb sakt\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb problem, do t\u00eb kthehem n\u00eb retrospektiv\u00eb.<\/p>\n<p data-start=\"1784\" data-end=\"1904\">Gjat\u00eb viteve t\u00eb r\u00ebnda t\u00eb sundimit turk, disa rajone nuk e pranuan pushtimin dhe nuk iu n\u00ebnshtruan plot\u00ebsisht pushtuesit.<\/p>\n<p data-start=\"1906\" data-end=\"2269\">P\u00ebr shkak t\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsive ekonomike, nj\u00eb num\u00ebr i madh banor\u00ebsh nga krahina e Mirdit\u00ebs kishin migruar n\u00eb Vilajetin e Kosov\u00ebs. Ata nuk e pranuan \u00e7mimin q\u00eb u vuri pushtuesi p\u00ebr q\u00ebndrimin n\u00eb Kosov\u00eb, konvertimin n\u00eb fen\u00eb muhamedane, prandaj migruan p\u00ebrs\u00ebri dhe u vendos\u00ebn me banim t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm n\u00eb Sul, q\u00eb u siguronte mund\u00ebsi mbrojtjeje t\u00eb nj\u00ebjt\u00eb me vendin e origjin\u00ebs.<\/p>\n<p data-start=\"2271\" data-end=\"2538\">Krahina e Sulit q\u00ebndroi n\u00eb ball\u00eb t\u00eb rezistenc\u00ebs dhe asnj\u00ebher\u00eb nuk iu n\u00ebnshtrua hordhive turke. Rezistenc\u00eb t\u00eb pand\u00ebrprer\u00eb kund\u00ebr turqve b\u00ebn\u00eb edhe banor\u00ebt e Manit n\u00eb Peloponez, banor\u00ebt e Himar\u00ebs dhe t\u00eb Mirdit\u00ebs, si dhe t\u00eb Malit t\u00eb Zi, q\u00eb ishin n\u00eb pararoj\u00eb t\u00eb q\u00ebndres\u00ebs.<\/p>\n<p data-start=\"2540\" data-end=\"2745\">N\u00eb nj\u00eb studim t\u00eb realizuar n\u00eb gjysm\u00ebn e dyt\u00eb t\u00eb shekullit XIX, autori polak <strong data-start=\"2616\" data-end=\"2637\">Marcin \u00c7ernjinski<\/strong> konkludonte se pas mirditor\u00ebve, q\u00eb jan\u00eb bashk\u00ebsia m\u00eb burr\u00ebrore n\u00eb gadishullin e Ballkanit, vijn\u00eb malazez\u00ebt.<\/p>\n<p data-start=\"2747\" data-end=\"2841\">Ishte krahin\u00eb shqiptare, me emrin Malet e Zeza, me ortodoks\u00eb e katolik\u00eb dhe nj\u00eb pakic\u00eb sllave.<\/p>\n<p data-start=\"2843\" data-end=\"3029\">Nj\u00eb krahin\u00eb e vog\u00ebl n\u00eb territorin e Shqip\u00ebris\u00eb londineze mban emrin Mali i Zi, nj\u00ebri prej 7 bajrak\u00ebve t\u00eb Puk\u00ebs, sot pjes\u00eb e bashkis\u00eb Kuk\u00ebs, me qend\u00ebr t\u00eb nj\u00ebsis\u00eb administrative n\u00eb Sh\u00ebmri.<\/p>\n<p data-start=\"3031\" data-end=\"3223\">N\u00eb nj\u00eb hart\u00eb t\u00eb shekullit XIX, ajo q\u00eb sot njihet Republika e Malit t\u00eb Zi, me sip\u00ebrfaqe 13,812 km\u00b2, pa 82 km\u00b2 t\u00eb Kosov\u00ebs, ishte nj\u00eb krahin\u00eb me sip\u00ebrfaqe dhe popullsi pak m\u00eb t\u00eb madhe se Mirdita.<\/p>\n<p data-start=\"3225\" data-end=\"3423\">Por, n\u00eb t\u00eb hyr\u00eb t\u00eb shekullit XIX, me q\u00ebllim q\u00eb t\u00eb ruanin sundimin n\u00eb territoret e Perandoris\u00eb Romake t\u00eb Lindjes (Bizantit) n\u00eb Azi, sulltan\u00ebt vendos\u00ebn t\u00eb sakrifikojn\u00eb territoret shqiptare n\u00eb Ballkan.<\/p>\n<p data-start=\"3425\" data-end=\"3656\">Nuk \u00ebsht\u00eb th\u00ebn\u00eb asnj\u00ebher\u00eb se p\u00ebr interesat e tyre sulltan\u00ebt kan\u00eb projektuar shuarjen e rac\u00ebs dhe \u00e7\u00ebshtjes shqiptare n\u00eb Iliri. Kjo jo me fjal\u00eb, por me akte ligjore shfaros\u00ebse t\u00eb shoq\u00ebruara me veprime konkrete nga vet\u00eb Porta e Lart\u00eb.<\/p>\n<p data-start=\"3658\" data-end=\"3839\">Akti q\u00eb ka shkaktuar d\u00ebmin m\u00eb t\u00eb madh \u00e7\u00ebshtjes shqiptare \u00ebsht\u00eb hatisherifi (dekreti) i 3\/15 gushtit 1830 i <strong data-start=\"3765\" data-end=\"3788\">Sulltan Mahmudit II<\/strong> (sovran 1808\u20131839), ku nd\u00ebr t\u00eb tjera sanksionohej:<\/p>\n<ul data-start=\"3841\" data-end=\"4066\">\n<li data-section-id=\"1scdhkt\" data-start=\"3841\" data-end=\"3903\">Popullit serb i pranohet liria e besimit n\u00eb kishat e veta;<\/li>\n<li data-section-id=\"luautg\" data-start=\"3904\" data-end=\"3987\">Turqve q\u00eb kishin pasuri t\u00eb paluajtshme n\u00eb Serbi u lihej nj\u00eb vit p\u00ebr t\u2019i shitur;<\/li>\n<li data-section-id=\"4yu5a8\" data-start=\"3988\" data-end=\"4066\">T\u00eb gjith\u00eb mysliman\u00ebve u ndalohej banimi n\u00eb Serbi, p\u00ebrve\u00e7 atyre n\u00eb garnizone.<\/li>\n<\/ul>\n<p data-start=\"4068\" data-end=\"4203\">Me k\u00ebt\u00eb dekret, sulltani garantoi t\u00eb drejtat e kolon\u00ebve turq, nd\u00ebrsa shqiptar\u00ebve autokton\u00eb u hiqte t\u00eb drejt\u00ebn e jet\u00ebs n\u00eb trojet e tyre.<\/p>\n<p>Me k\u00ebt\u00eb dekret, sulltani garantoi t\u00eb drejtat e kolon\u00ebve turq n\u00eb Serbi, t\u00eb cil\u00ebve u lihej nj\u00eb vit koh\u00eb p\u00ebr shitjen e pronave t\u00eb paluajtshme t\u00eb marra si pushtues, nd\u00ebrsa shqiptar\u00ebve, autokton\u00eb disa mij\u00ebvje\u00e7ar\u00eb para se t\u00eb zbrisnin serb\u00ebt e turqit n\u00eb Ballkan, sulltani u hiqte t\u00eb drejt\u00ebn e banimit dhe t\u00eb jet\u00ebs n\u00eb trojet e tyre, p\u00ebr t\u00eb vetmin faj se nuk kan\u00eb arritur t\u2019i rezistojn\u00eb dhun\u00ebs s\u00eb hordhive turke dhe jan\u00eb konvertuar n\u00eb muhamedan\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb principat\u00ebn e vog\u00ebl t\u00eb Malit t\u00eb Zi, m\u00eb 1 n\u00ebntor 1813, n\u00eb Njegush\u00eb, n\u00eb rr\u00ebz\u00eb t\u00eb malit Llov\u00e7en, altarit t\u00eb shenjt\u00eb t\u00eb popullit malazez, lindi djali i familjes s\u00eb Petroviq\u00ebve, q\u00eb u pag\u00ebzua me emrin Radivojo. N\u00eb baz\u00eb t\u00eb testamentit t\u00eb l\u00ebn\u00eb nga xhaxhai, Petri I Petroviq, q\u00eb vendin e tij ta z\u00ebr\u00eb nipi dhe jo i biri, pa i mbushur 18 vjet ai b\u00ebhet \u201cudh\u00ebheq\u00ebs dhe metropolit i popullit malazez\u201d.<\/p>\n<p>M\u00eb 6 gusht 1833, n\u00eb prani t\u00eb perandorit rus dhe an\u00ebtar\u00ebve t\u00eb Sinodit t\u00eb kish\u00ebs ortodokse ruse, u kuror\u00ebzua mitropoliti i Malit t\u00eb Zi dhe mori emrin Petri II Petroviq. N\u00eb Malin e Zi qarkullon si rr\u00ebfenj\u00eb se cari Nikolla I, i habitur nga shtatlart\u00ebsia e tij prej 210 cm dhe pamja impozante q\u00eb i jepte veshja popullore malazeze, i tha: \u201cPo ti qenke m\u00eb i madh se un\u00eb!\u201d. Njegoshi iu p\u00ebrgjigj: \u201cVet\u00ebm Zoti \u00ebsht\u00eb m\u00eb i madh se cari i Rusis\u00eb\u201d.<\/p>\n<p>E trajtova figur\u00ebn e k\u00ebtij personaliteti, q\u00eb vdiq m\u00eb 1851, pa mbushur 38 vjet, mbasi ai \u00ebsht\u00eb autori i poem\u00ebs \u201cKunora e maleve\u201d, e vler\u00ebsuar si vepra m\u00eb e madhe n\u00eb let\u00ebrsin\u00eb sllavo-jugore. Ai e justifikoi besimin e xhaxhait Petri I Petroviq.<\/p>\n<p>Edhe sipas autor\u00ebve malazez, \u201cKunora e maleve\u201d \u00ebsht\u00eb vep\u00ebr poetike epike, q\u00eb ka patur rol t\u00eb madh n\u00eb vet\u00ebdij\u00ebsimin e ortodoks\u00ebve sllav\u00eb dhe n\u00eb mobilizimin e tyre p\u00ebr luft\u00eb kund\u00ebr Turqis\u00eb. N\u00eb t\u00eb 2819 vargjet e poem\u00ebs, shqiptar\u00ebt p\u00ebrmenden shum\u00eb rrall\u00eb. Por poem\u00ebn e p\u00ebrshkon si nj\u00eb fill i kuq realizimi i objektivit t\u00eb v\u00ebn\u00eb nga Sulltan Hamidi II, n\u00eb dekretin e gushtit 1830, p\u00ebr zhdukjen e shqiptar\u00ebve nga trojet e tyre n\u00eb Iliri, t\u00eb cilin autori e njihte n\u00eb holl\u00ebsi. Poema \u00ebsht\u00eb nj\u00eb projekt politik p\u00ebr nd\u00ebrgjegj\u00ebsimin e popullsis\u00eb analfabete malazeze.<\/p>\n<p>Motivi i poem\u00ebs \u00ebsht\u00eb shporrja e turq\u00ebve nga Ballkani dhe shfarosja e turqelive. Po kush ishin turqelit\u00eb e poem\u00ebs? Turqelit\u00eb nuk ishin askush tjet\u00ebr p\u00ebrve\u00e7 shqiptar\u00ebve t\u00eb konvertuar n\u00eb mysliman\u00eb, p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebt ai shpreh mosvler\u00ebsim.<\/p>\n<p>Nd\u00ebr t\u00eb tjera n\u00eb poem\u00eb, autori p\u00ebrshkruan arbitraritetin dhe paligjshm\u00ebrin\u00eb e pushtetit turk, kur n\u00eb goj\u00ebn e nj\u00eb princi vendos k\u00ebto vargje:<\/p>\n<p>\u201cFale o Zot, \u00e7far\u00eb pismilleti,<br \/>\nSi i dehur prej t\u2019ligash e dhun\u00ebs.<br \/>\nShkeli diku, ligjet aty s\u2019vlejn\u00eb;<br \/>\n\u00e7far\u00eb nuk don, n\u00eb Kuran nuk thuhet.\u201d<br \/>\n<em>(vargjet 1778\u20131882)<\/em><\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa, p\u00ebr t\u00eb v\u00ebn\u00eb para p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb e p\u00ebr t\u00eb shkurajuar tradhtar\u00ebt n\u00eb mesin e popullit t\u00eb tij, autori v\u00eb n\u00eb goj\u00ebn e nj\u00eb princi k\u00ebto vargje:<\/p>\n<p>\u201cZini mend fort ju o malazez\u00eb!<br \/>\nKush ia nis, m\u00eb i miri \u00ebsht\u00eb;<br \/>\nE kush tradhton at\u00eb q\u00eb ia nis,<br \/>\n\u00c7do gj\u00eb atij i shitoft\u00eb;<br \/>\nZoti i madh dhe fuqia e tij<br \/>\nn\u00eb ar\u00ebfar\u00ebnat i nguroft\u2019!<br \/>\nZgjebarak\u00ebt atij ve\u00e7ilindshin,<br \/>\nMe gisht n\u2019popull ata u tregofshin.<br \/>\nFara e tij e keqe u shoft\u00eb,<br \/>\nSi\u00e7 u shua e kuajve t\u2019lar\u00eb!<br \/>\nPushk\u00eb varur mos past\u00eb n\u00eb sht\u00ebpi,<br \/>\nkryemashkull mos varros, prej pushk\u00ebs;<br \/>\nkryemashkull n\u00eb sht\u00ebpi d\u00ebshiroft\u00eb!\u201d<br \/>\n<em>(vargjet 2407\u20132420)<\/em><\/p>\n<p>N\u00eb baz\u00eb t\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb autor\u00ebve turq, deri n\u00eb p\u00ebrfundim t\u00eb Luft\u00ebs Ruso\u2013Turke t\u00eb vitit 1876, popullsia ortodokse, q\u00eb njihej si malazeze, n\u00eb rajonet e Podgoric\u00ebs, Tivarit dhe Ulqinit ishte n\u00eb num\u00ebr t\u00eb vog\u00ebl. Megjithat\u00eb, Njegoshi hodhi themelet, nd\u00ebrsa pasardh\u00ebsit e tij nj\u00eb krahin\u00eb etnografike, t\u00eb banuar kryesisht nga arb\u00ebr t\u00eb sllavizuar, arrit\u00ebn ta b\u00ebjn\u00eb komb dhe shtet.<\/p>\n<p>N\u00eb vepr\u00ebn \u201cLahuta e Mal\u00ebsis\u00eb\u201d, Gjergj Fishta vler\u00ebson trim\u00ebrin\u00eb e malazez\u00ebve dhe serb\u00ebve n\u00eb luft\u00eb dhe nuk shpreh asnj\u00eb mosvler\u00ebsim p\u00ebr ta, megjithat\u00eb \u00ebsht\u00eb vler\u00ebsuar si nacionalist, pasi pasqyron me nota t\u00eb gjalla trim\u00ebrin\u00eb e shqiptar\u00ebve. Nd\u00ebrsa autori i poem\u00ebs \u201cKunora e maleve\u201d, Petri II Petroviq Njegoshi, q\u00eb i identifikon shqiptar\u00ebt si turqeli, pa identitet dhe q\u00eb duhen zhdukur, nuk cil\u00ebsohet i till\u00eb.<\/p>\n<p>Lajtmotivi i vepr\u00ebs, fillim e mbarim, \u00ebsht\u00eb nd\u00ebrgjegj\u00ebsimi i malazez\u00ebve p\u00ebr luft\u00eb kund\u00ebr turqve dhe turqelive, dometh\u00ebn\u00eb shqiptar\u00ebve.<\/p>\n<p>Gjysm\u00eb shekulli m\u00eb von\u00eb, Gjergj Fishta e pati m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb misionin e tij. Atij i k\u00ebrkohej q\u00eb me vepr\u00ebn e tij t\u00eb b\u00ebnte nga millete osmane kombin unik shqiptar, t\u2019i b\u00ebnte thirrje elit\u00ebs q\u00eb, pavar\u00ebsisht nga besimi fetar, t\u00eb vinte gishtin n\u00eb kok\u00eb p\u00ebr nj\u00eb projekt politik komb\u00ebtar, q\u00eb p\u00ebr fatin ton\u00eb t\u00eb keq rrethanat e diktonin t\u00eb ishte projekt politik mbrojt\u00ebs.<\/p>\n<p>Kongresi i Berlinit, q\u00eb filloi punimet m\u00eb 13 qershor 1878 me pjes\u00ebmarrjen e Rusis\u00eb, Turqis\u00eb, Austro-Hungaris\u00eb, Italis\u00eb, Franc\u00ebs, Anglis\u00eb dhe Gjermanis\u00eb si organizatore, njohu trefishimin e sip\u00ebrfaqes s\u00eb Principat\u00ebs s\u00eb Malit t\u00eb Zi, t\u00eb shtrir\u00eb thuajse 100% n\u00eb territoret shqiptare.<\/p>\n<p>Kongresi miratoi edhe propozimin e Austris\u00eb q\u00eb Serbis\u00eb t\u2019i bashk\u00ebngjiten qarqet e Nishit, Pirotit, Vranj\u00ebs dhe Toplic\u00ebs. Me njohjen e pushtimit t\u00eb k\u00ebtyre territoreve, Serbia u zgjerua me 10,972 km\u00b2, ose 85 km\u00b2 m\u00eb tep\u00ebr se sip\u00ebrfaqja e Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, bashk\u00eb me 82 km\u00b2 q\u00eb akoma nuk ia ka dhuruar Malit t\u00eb Zi.<\/p>\n<p>Studiuesi Sabit Uka ka provuar se pas Traktatit t\u00eb Sh\u00ebn Stefanit, brenda nj\u00eb kohe shum\u00eb t\u00eb shkurt\u00ebr, p\u00ebr rreth nj\u00eb muaji, ushtria serbe spastroi 347 fshatra me popullsi plot\u00ebsisht shqiptare, 198 fshatra me popullsi t\u00eb p\u00ebrzier shqiptaro-serbe-\u00e7erkeze etj., si dhe qytetet Nish, Leskovc, Pirot, Vranj\u00eb e Kurshumli, me popullsi t\u00eb p\u00ebrzier, por me shumic\u00eb shqiptare.<\/p>\n<p>Popullsia shqiptare e besimit ortodoks, q\u00eb p\u00ebrb\u00ebnte m\u00eb shum\u00eb se gjysm\u00ebn e k\u00ebtyre trevave, u deklarua serbe. K\u00ebt\u00eb realitet historiografia dhe studiuesit n\u00eb Kosov\u00eb e Shqip\u00ebri nuk e kan\u00eb trajtuar plot\u00ebsisht, pasi \u00ebsht\u00eb par\u00eb si tabu.<\/p>\n<p>Sot m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb e treta e popullsis\u00eb s\u00eb Serbis\u00eb jan\u00eb arb\u00ebr t\u00eb sllavizuar, pa llogaritur faktin se serb\u00ebt, si popujt e tjer\u00eb sllavo-jugor\u00eb, jan\u00eb ilir\u00eb t\u00eb sllavizuar.<\/p>\n<p>\u00c7\u00ebshtjen, Fuqit\u00eb e M\u00ebdha lejuan shtrirjen e sovranitetit t\u00eb shtetit shqiptar n\u00eb pjes\u00eb plot\u00ebsisht t\u00eb barabarta n\u00eb dy an\u00ebt e lumit Shkumbin: Gegnia nga Shkumbini n\u00eb Vermosh dhe Tosk\u00ebria nga Shkumbini n\u00eb Konispol, koicidencialisht edhe n\u00eb num\u00ebr popullsie thuajse t\u00eb barabart\u00eb. K\u00ebt\u00eb faktor e ka parasysh \u00e7do funksionar europian kur niset me sh\u00ebrbim p\u00ebr t\u00eb zgjidhur konfliktet midis forcave politike n\u00eb Shqip\u00ebri, tani n\u00eb pluraliz\u00ebm.<\/p>\n<p>Boris Kidri\u00e7, hartues i hart\u00ebs s\u00eb Federat\u00ebs Jugosllave, n\u00eb Konferenc\u00ebn e dyt\u00eb t\u00eb K\u00ebshillit Antifashist t\u00eb \u00c7lirimit Komb\u00ebtar t\u00eb Jugosllavis\u00eb, t\u00eb zhvilluar n\u00eb Jajc\u00eb (Bosnje) m\u00eb 29\u201330 n\u00ebntor 1943, territorin e diskutuesh\u00ebm t\u00eb kufirit Mali i Zi\u2013Kosov\u00eb e ka p\u00ebrfshir\u00eb brenda Krahin\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>Shqiptar\u00ebt e Kosov\u00ebs e kan\u00eb shfryt\u00ebzuar k\u00ebt\u00eb territor pa nd\u00ebrprerje, si gjat\u00eb pushtimit turk dhe serb e deri m\u00eb sot, pa u shqet\u00ebsuar asnj\u00ebher\u00eb nga Republika e Malit t\u00eb Zi, prandaj kan\u00eb fituar sovranitet mbi k\u00ebt\u00eb territor edhe me parashkrim fitues. Ata nuk kan\u00eb pasur mund\u00ebsi t\u00eb nd\u00ebrhyjn\u00eb n\u00eb ndryshimin e vij\u00ebs s\u00eb kufirit n\u00eb hartat e hartuara nga specialist\u00eb serb\u00eb e t\u00eb tjer\u00eb. Por disa forca politike n\u00eb Kosov\u00eb jan\u00eb p\u00ebrpjekur q\u00eb k\u00ebt\u00eb territor t\u2019ia dhurojn\u00eb Malit t\u00eb Zi, p\u00ebr t\u00eb fituar pik\u00eb para funksionar\u00ebve t\u00eb BE-s\u00eb, duke u paraqitur luajal\u00eb, nd\u00ebrsa qeveria malazeze nuk \u00ebsht\u00eb ndjer\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb problem.<\/p>\n<p>P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, vija e kufirit vendoset mbi baz\u00ebn e disa parimeve t\u00eb pranuara prej mij\u00ebra vjet\u00ebsh. Po t\u00eb pyes\u00ebsh \u00e7do madhor nga Oroshi i Mirdit\u00ebs, ku ka banuar familja e Gjomarkajve q\u00eb p\u00ebr disa shekuj ka interpretuar dhe zbatuar normat e Kanunit t\u00eb Lek\u00eb Dukagjinit, do t\u00eb p\u00ebrgjigjet menj\u00ebher\u00eb se kufiri vendoset n\u00eb maj\u00eb t\u00eb lart\u00ebsis\u00eb (kod\u00ebr, mal), ku ndahet rrjedha e uj\u00ebrave, ose p\u00ebrpendikular nga lart posht\u00eb, dhe n\u00eb asnj\u00eb rrethan\u00eb n\u00eb mes t\u00eb kodr\u00ebs (malit), q\u00eb tjetri t\u00eb godas\u00eb sht\u00ebpin\u00eb edhe me gur\u00eb, si\u00e7 pretendohet n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast.<\/p>\n<p>Konferenca e dyt\u00eb e KA\u00c7KJ n\u00eb Jajc\u00eb, dy komunat e lugin\u00ebs s\u00eb Ana Morav\u00ebs: Bujanovc, Preshev\u00eb si dhe komuna e lugin\u00ebs s\u00eb Medvegj\u00ebs n\u00eb verilindje, me sip\u00ebrfaqe t\u00eb p\u00ebrgjithshme 1,249 km\u00b2 dhe me rreth 100 mij\u00eb banor\u00eb (1991), shumica shqiptar\u00eb, i ka p\u00ebrfshir\u00eb brenda kufijve t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>Serbia gjithnj\u00eb ka parashikuar shk\u00ebputjen e Kosov\u00ebs dhe ruajtjen e sovranitetit mbi rajonin e Nishit, prandaj menj\u00ebher\u00eb pas luft\u00ebs, me q\u00ebllim q\u00eb shqiptar\u00ebt t\u00eb mos ken\u00eb mund\u00ebsin\u00eb e shfryt\u00ebzimit dhe vendimmarrjes lidhur me Korridorin X (Selanik\u2013Shkup\u2013Nish\u2013Beograd\u2013Europ\u00eb), ka k\u00ebrkuar ndryshim kufijsh dhe k\u00ebmbim territoresh.<\/p>\n<p>Me vendime respektive t\u00eb Kuvendit t\u00eb Republik\u00ebs Socialiste t\u00eb Serbis\u00eb dhe t\u00eb Kuvendit t\u00eb Krahin\u00ebs Socialiste Autonome t\u00eb Kosov\u00ebs, i \u00ebsht\u00eb marr\u00eb Kosov\u00ebs territori i dy luginave duke u \u201ckompensuar\u201d me komun\u00ebn e Leposaviqit me sip\u00ebrfaqe 536 km\u00b2 dhe me 18,044 banor\u00eb (1971), prej t\u00eb cil\u00ebve 942 ose rreth 5% shqiptar\u00eb (Hivzi Islami \u2013 Kosova studim demografik). Po qe se ndryshimet e kufijve do t\u00eb b\u00ebheshin apriori, Serbia nuk kishte pse t\u00eb pyeste Kosov\u00ebn.<\/p>\n<p>Prandaj, p\u00ebr k\u00ebdo q\u00eb ka njohuri minimale gjeopolitike, e habit propozimi i Rexhep Qoses p\u00ebr k\u00ebmbim territoresh, q\u00eb Kosova t\u2019i kthej\u00eb Serbis\u00eb komun\u00ebn e Leposaviqit dhe Serbia t\u00eb heq\u00eb dor\u00eb nga sovraniteti mbi lugin\u00ebn e Ana Morav\u00ebs dhe t\u00eb Medvegj\u00ebs. Nuk b\u00ebhet gabim n\u00ebse vihen shenja barazimi t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsis\u00eb s\u00eb k\u00ebtyre luginave me at\u00eb t\u00eb ngushtic\u00ebs s\u00eb Otrantos, prandaj Serbia kurr\u00eb nuk do t\u00eb pranoj\u00eb ta kthej\u00eb k\u00ebt\u00eb territor.<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebto arsye, presioni i Bashkimit Europian se nuk b\u00ebn liberalizimin e vizave p\u00ebr shqiptar\u00ebt e Kosov\u00ebs, mbasi p\u00ebr serb\u00ebt me dy shtet\u00ebsi jan\u00eb t\u00eb liberalizuara, pa iu dhuruar 82 km\u00b2 Malit t\u00eb Zi, jo vet\u00ebm nuk \u00ebsht\u00eb parimor por \u00ebsht\u00eb denigrues dhe shum\u00eb fyes.<\/p>\n<p>Ndryshe nga sa Fuqit\u00eb e M\u00ebdha t\u00eb Europ\u00ebs vepruan n\u00eb Kongresin e Berlinit dhe n\u00eb Konferenc\u00ebn e Ambasador\u00ebve n\u00eb Lond\u00ebr, q\u00eb vendos\u00ebn cop\u00ebtimin e trojeve etnike iliro-shqiptare pa i pyetur shqiptar\u00ebt, tani u k\u00ebrkojn\u00eb shqiptar\u00ebve q\u00eb me \u201cvullnetin e tyre t\u00eb lir\u00eb\u201d t\u2019i dhurojn\u00eb edhe 82 km\u00b2 Malit t\u00eb Zi.<\/p>\n<p>E v\u00ebrteta \u00ebsht\u00eb se malazezt\u00eb kan\u00eb luftuar nj\u00eblloj si shqiptar\u00ebt, nd\u00ebrsa serb\u00ebt kan\u00eb pranuar n\u00ebnshtrimin duke q\u00ebndruar raja, q\u00eb nga 10 qershori 1389 kur u mund\u00ebn n\u00eb Fush\u00eb Kosov\u00eb, deri m\u00eb 1804.<\/p>\n<p>Peter II Petrovi\u0107 Njego\u0161 shkruan n\u00eb \u201cKuror\u00ebn e Maleve\u201d:<\/p>\n<p>Far\u2019 e serbit asgj\u00ebkund s\u2019mbeti;<br \/>\nbujq u b\u00ebn\u00eb luan\u00ebt e djesh\u00ebm,<br \/>\nturq u b\u00ebn\u00eb lakmues e frikash\u00ebt,<br \/>\ni zgjeboft\u00eb qum\u00ebshti serb q\u00eb thith\u00ebn! (vargjet 258\u2013261)<\/p>\n<p>T\u00eb pa bindur se mund t\u2019ia dalin vet\u00eb, serb\u00ebt i k\u00ebrkuan t\u2019u prij\u00eb n\u00eb luft\u00eb kund\u00ebr turqve nj\u00eb pinjoll i nj\u00eb familjeje shqiptare t\u00eb larguar nga Kelmendi n\u00eb vitin 1757, i vendosur fillimisht n\u00eb Novi Pazar e pastaj n\u00eb rrethinat e Beogradit, i quajtur Gjergj Pjetri (serbisht Xhorxhe Petroviq).<\/p>\n<p>Megjith\u00ebse kishte lindur n\u00eb Serbi, ai nuk e njihte rajall\u00ebkun, prandaj pa iu trembur syri udh\u00ebhoqi kryengritjen e par\u00eb serbe m\u00eb 15 shkurt 1804, duke hedhur themelet e shtet\u00ebsis\u00eb serbe. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb veprim turqit i vun\u00eb nofk\u00ebn \u201ckara\u201d (i zi), q\u00eb u mbeti edhe si mbiem\u00ebr familjes mbret\u00ebrore Karagjorgji.<\/p>\n<p>Secili vendimmarr\u00ebs q\u00eb sheh hart\u00ebn e principat\u00ebs s\u00eb Malit t\u00eb Zi n\u00eb mesin e shekullit XIX, me rreth 3,000 km\u00b2 sip\u00ebrfaqe, dhe hart\u00ebn e sotme t\u00eb Malit t\u00eb Zi me sovranitet mbi portet shqiptare t\u00eb Ulqinit e Tivarit dhe me sip\u00ebrfaqe kat\u00ebr her\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe, do t\u00eb turp\u00ebrohej me k\u00ebrkes\u00ebn q\u00eb Kosov\u00ebs t\u2019i dhuroj\u00eb edhe 82 km\u00b2.<\/p>\n<p>Bashkimi Europian e di se tokat nuk u kan\u00eb pjell\u00eb as Serbis\u00eb as Malit t\u00eb Zi, por u jan\u00eb marr\u00eb shqiptar\u00ebve q\u00eb i zot\u00ebronin mij\u00ebra vjet para se t\u00eb vinin sllav\u00ebt n\u00eb Iliri, prandaj nuk kan\u00eb asnj\u00eb arsye t\u2019u b\u00ebjn\u00eb presion shqiptar\u00ebve n\u00eb Kosov\u00eb dhe institucioneve t\u00eb saj q\u00eb t\u00eb dor\u00ebzojn\u00eb 82 km\u00b2 Malit t\u00eb Zi.<\/p>\n<p>Koha ka provuar se n\u00eb \u00e7\u00ebshtjen shqiptare, shtetet kryesore t\u00eb BE-s\u00eb dhe Rusia kan\u00eb demonstruar anshm\u00ebri n\u00eb vendimmarrje, si n\u00eb Berlin m\u00eb 1878 dhe n\u00eb Lond\u00ebr m\u00eb 1913, prandaj vet\u00ebm SHBA ka mund\u00ebsi reale p\u00ebr zgjidhjen e k\u00ebtij problemi. SHBA kan\u00eb mbajtur gjithnj\u00eb q\u00ebndrim parimor ndaj \u00e7\u00ebshtjes shqiptare.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebto kushte, mendoj se institucionet e Kosov\u00ebs duhet t\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb ndihm\u00ebn e drejtp\u00ebrdrejt\u00eb t\u00eb SHBA p\u00ebr k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje.<\/p>\n<p>Tiran\u00eb, m\u00eb 28 shkurt 2017<br \/>\n<strong>Avokat Gjet KOLA<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>L\u00ebnda: D\u00ebrgohet k\u00ebrkes\u00eb drejtuar Gjykat\u00ebs Kushtetuese t\u00eb Kosov\u00ebs Shk\u00eblqesis\u00eb s\u00eb Tij, Z. Bajram BEGAJPRESIDENT I&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":20279,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"gallery","meta":{"footnotes":""},"categories":[701,704],"tags":[],"class_list":["post-20278","post","type-post","status-publish","format-gallery","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualiteti","category-histori","post_format-post-format-gallery"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.1 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>\u00c7\u00ebshtja e kufijve shqiptar\u00eb dhe presioni nd\u00ebrkomb\u00ebtar: nj\u00eb analiz\u00eb historiko-gjeopolitike - Pirusti News<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"sq_AL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"\u00c7\u00ebshtja e kufijve shqiptar\u00eb dhe presioni nd\u00ebrkomb\u00ebtar: nj\u00eb analiz\u00eb historiko-gjeopolitike - Pirusti News\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"L\u00ebnda: D\u00ebrgohet k\u00ebrkes\u00eb drejtuar Gjykat\u00ebs Kushtetuese t\u00eb Kosov\u00ebs Shk\u00eblqesis\u00eb s\u00eb Tij, Z. Bajram BEGAJPRESIDENT I&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Pirusti News\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/pirustinews\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/aleksander.ndoja1\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-05-05T20:43:51+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/pirustinews.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/baner-gjet-kola.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"976\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"488\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Pirusti News\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@AleksanderNdoja\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@AleksanderNdoja\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Pirusti News\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"36 minuta\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278\"},\"author\":{\"name\":\"Pirusti News\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/49e4dea445d83fd893f9144b63d6e674\"},\"headline\":\"\u00c7\u00ebshtja e kufijve shqiptar\u00eb dhe presioni nd\u00ebrkomb\u00ebtar: nj\u00eb analiz\u00eb historiko-gjeopolitike\",\"datePublished\":\"2026-05-05T20:43:51+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278\"},\"wordCount\":7590,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/baner-gjet-kola.png\",\"articleSection\":[\"AKTUALITETI\",\"HISTORI\"],\"inLanguage\":\"sq\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278\",\"url\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278\",\"name\":\"\u00c7\u00ebshtja e kufijve shqiptar\u00eb dhe presioni nd\u00ebrkomb\u00ebtar: nj\u00eb analiz\u00eb historiko-gjeopolitike - Pirusti News\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/baner-gjet-kola.png\",\"datePublished\":\"2026-05-05T20:43:51+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"sq\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/baner-gjet-kola.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/baner-gjet-kola.png\",\"width\":976,\"height\":488},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?p=20278#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u00c7\u00ebshtja e kufijve shqiptar\u00eb dhe presioni nd\u00ebrkomb\u00ebtar: nj\u00eb analiz\u00eb historiko-gjeopolitike\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/\",\"name\":\"Pirusti News\",\"description\":\"Media Qendrore\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"sq\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/#organization\",\"name\":\"Pirusti News\",\"url\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/03\\\/163089452_126826016115949_1510232624871391015_n.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/03\\\/163089452_126826016115949_1510232624871391015_n.jpg\",\"width\":528,\"height\":528,\"caption\":\"Pirusti News\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/pirustinews\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/AleksanderNdoja\",\"https:\\\/\\\/www.youtube.com\\\/channel\\\/UCMtiWgFH2p-JpSyhXNauCSA\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/49e4dea445d83fd893f9144b63d6e674\",\"name\":\"Pirusti News\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/b0b81374b266b92c04517600982743c472994ee3291ffa98bd6fb44d0ee2524c?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/b0b81374b266b92c04517600982743c472994ee3291ffa98bd6fb44d0ee2524c?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/b0b81374b266b92c04517600982743c472994ee3291ffa98bd6fb44d0ee2524c?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Pirusti News\"},\"description\":\"@2017 - Pirusti News. Te gjitha te drejtat te rezervuara. \u201cT\u00eb gjitha t\u00eb drejtat e k\u00ebtij materiali jane pjes\u00eb ekskluzive e patjetersueshme e \u201cpirustinews.com\u201d sipas ligjit nr.35\\\/2016 \u201cP\u00ebr t\u00eb drejtat e autorit\u201d dhe t\u00eb drejta t\u00eb tjera t\u00eb lidhura me to\u201d. Ndalohet kategorikisht kopjimi apo tjet\u00ebrsimi etj, pa autorizimin e administratorit t\u00eb \u201cpirustinews.com\u201d, n\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt \u00e7do shkel\u00ebs do t\u00eb mbaj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi sipas nenit 179 t\u00eb ligjit 39\\\/2016\u201d. Lejohet \u00e7do shperndarje ne profile te ndryshme sipas deshires se gjthesejcilit qe e gjykon te arsyeshme. Administrator Aleksand\u00ebr NDOJA\",\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/www.pirustinews.com\",\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/aleksander.ndoja1\",\"ndoja.aleksander\",\"https:\\\/\\\/www.youtube.com\\\/channel\\\/UCMtiWgFH2p-JpSyhXNauCSA\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/pirustinews.com\\\/?author=2\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\u00c7\u00ebshtja e kufijve shqiptar\u00eb dhe presioni nd\u00ebrkomb\u00ebtar: nj\u00eb analiz\u00eb historiko-gjeopolitike - Pirusti News","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278","og_locale":"sq_AL","og_type":"article","og_title":"\u00c7\u00ebshtja e kufijve shqiptar\u00eb dhe presioni nd\u00ebrkomb\u00ebtar: nj\u00eb analiz\u00eb historiko-gjeopolitike - Pirusti News","og_description":"L\u00ebnda: D\u00ebrgohet k\u00ebrkes\u00eb drejtuar Gjykat\u00ebs Kushtetuese t\u00eb Kosov\u00ebs Shk\u00eblqesis\u00eb s\u00eb Tij, Z. Bajram BEGAJPRESIDENT I&hellip;","og_url":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278","og_site_name":"Pirusti News","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/pirustinews","article_author":"https:\/\/www.facebook.com\/aleksander.ndoja1","article_published_time":"2026-05-05T20:43:51+00:00","og_image":[{"width":976,"height":488,"url":"https:\/\/pirustinews.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/baner-gjet-kola.png","type":"image\/png"}],"author":"Pirusti News","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@AleksanderNdoja","twitter_site":"@AleksanderNdoja","twitter_misc":{"Written by":"Pirusti News","Est. reading time":"36 minuta"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278"},"author":{"name":"Pirusti News","@id":"https:\/\/pirustinews.com\/#\/schema\/person\/49e4dea445d83fd893f9144b63d6e674"},"headline":"\u00c7\u00ebshtja e kufijve shqiptar\u00eb dhe presioni nd\u00ebrkomb\u00ebtar: nj\u00eb analiz\u00eb historiko-gjeopolitike","datePublished":"2026-05-05T20:43:51+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278"},"wordCount":7590,"publisher":{"@id":"https:\/\/pirustinews.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/pirustinews.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/baner-gjet-kola.png","articleSection":["AKTUALITETI","HISTORI"],"inLanguage":"sq"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278","url":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278","name":"\u00c7\u00ebshtja e kufijve shqiptar\u00eb dhe presioni nd\u00ebrkomb\u00ebtar: nj\u00eb analiz\u00eb historiko-gjeopolitike - Pirusti News","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pirustinews.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/pirustinews.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/baner-gjet-kola.png","datePublished":"2026-05-05T20:43:51+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278#breadcrumb"},"inLanguage":"sq","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq","@id":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278#primaryimage","url":"https:\/\/pirustinews.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/baner-gjet-kola.png","contentUrl":"https:\/\/pirustinews.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/baner-gjet-kola.png","width":976,"height":488},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/pirustinews.com\/?p=20278#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/pirustinews.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u00c7\u00ebshtja e kufijve shqiptar\u00eb dhe presioni nd\u00ebrkomb\u00ebtar: nj\u00eb analiz\u00eb historiko-gjeopolitike"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/pirustinews.com\/#website","url":"https:\/\/pirustinews.com\/","name":"Pirusti News","description":"Media Qendrore","publisher":{"@id":"https:\/\/pirustinews.com\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/pirustinews.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"sq"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/pirustinews.com\/#organization","name":"Pirusti News","url":"https:\/\/pirustinews.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq","@id":"https:\/\/pirustinews.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/pirustinews.com\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/163089452_126826016115949_1510232624871391015_n.jpg","contentUrl":"https:\/\/pirustinews.com\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/163089452_126826016115949_1510232624871391015_n.jpg","width":528,"height":528,"caption":"Pirusti News"},"image":{"@id":"https:\/\/pirustinews.com\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/pirustinews","https:\/\/x.com\/AleksanderNdoja","https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCMtiWgFH2p-JpSyhXNauCSA"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/pirustinews.com\/#\/schema\/person\/49e4dea445d83fd893f9144b63d6e674","name":"Pirusti News","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b0b81374b266b92c04517600982743c472994ee3291ffa98bd6fb44d0ee2524c?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b0b81374b266b92c04517600982743c472994ee3291ffa98bd6fb44d0ee2524c?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b0b81374b266b92c04517600982743c472994ee3291ffa98bd6fb44d0ee2524c?s=96&d=mm&r=g","caption":"Pirusti News"},"description":"@2017 - Pirusti News. Te gjitha te drejtat te rezervuara. \u201cT\u00eb gjitha t\u00eb drejtat e k\u00ebtij materiali jane pjes\u00eb ekskluzive e patjetersueshme e \u201cpirustinews.com\u201d sipas ligjit nr.35\/2016 \u201cP\u00ebr t\u00eb drejtat e autorit\u201d dhe t\u00eb drejta t\u00eb tjera t\u00eb lidhura me to\u201d. Ndalohet kategorikisht kopjimi apo tjet\u00ebrsimi etj, pa autorizimin e administratorit t\u00eb \u201cpirustinews.com\u201d, n\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt \u00e7do shkel\u00ebs do t\u00eb mbaj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi sipas nenit 179 t\u00eb ligjit 39\/2016\u201d. Lejohet \u00e7do shperndarje ne profile te ndryshme sipas deshires se gjthesejcilit qe e gjykon te arsyeshme. Administrator Aleksand\u00ebr NDOJA","sameAs":["http:\/\/www.pirustinews.com","https:\/\/www.facebook.com\/aleksander.ndoja1","ndoja.aleksander","https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCMtiWgFH2p-JpSyhXNauCSA"],"url":"https:\/\/pirustinews.com\/?author=2"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pirustinews.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20278","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pirustinews.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pirustinews.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pirustinews.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pirustinews.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=20278"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/pirustinews.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20278\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20280,"href":"https:\/\/pirustinews.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20278\/revisions\/20280"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pirustinews.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/20279"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pirustinews.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=20278"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pirustinews.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=20278"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pirustinews.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=20278"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}