Marre nga “Sporti Shqiptar” 08.11.2026
Martin Biba (2 gusht 1970) është një prej figurave të mundjes shqiptare, i cili e ka lidhur jetën e tij me sportin, fillimisht si mundës i stilit greko-romak, më pas si trajner dhe drejtues sportiv. Përveç aktivitetit në tapetin e mundjes, ai ka ndërtuar një karrierë të gjatë në strukturat ushtarake, policore dhe në administrimin e sigurisë së aviacionit civil. Për një dekadë, nga viti 2010 deri në vitin 2020, drejtoi Federatën Shqiptare të Mundjes, duke qenë një prej protagonistëve të organizimit dhe drejtimit të këtij sporti në vend.
Fëmijëria, arsimimi dhe formimi ushtarak
Martin Biba lindi më 2 gusht 1970 në Orosh të Mirditës. Aty kaloi fëmijërinë dhe kreu arsimin tetëvjeçar, përpara se të niste një rrugëtim të gjatë arsimor dhe profesional, që do ta çonte drejt karrierës ushtarake dhe më pas në administrimin e sigurisë së aviacionit civil.
Në vitet 1984–1988 ndoqi Shkollën e Mesme Ushtarake “Skënderbej”, një institucion me traditë në përgatitjen e kuadrove të Forcave të Armatosura shqiptare. Pas përfundimit të saj, në vitet 1988–1992, vijoi studimet në Shkollën e Lartë të Bashkuar të Oficerëve, në Akademinë Ushtarake të Forcave Tokësore, dega Radio-Lokacion dhe Zbulim i Largët. Ky formim i dha bazat profesionale për një karrierë të mëvonshme në fushën e sigurisë.
Formimi i tij akademik nuk përfundoi me studimet ushtarake. Në vitet 2010–2011 kreu masterin shkencor “Studime mbi Sigurinë” në “Albanian University” në Tiranë. Gjithashtu, ka ndjekur trajnime brenda dhe jashtë Shqipërisë në fushën e sigurisë së aviacionit civil, duke përfshirë edhe kualifikimin si instruktor sigurie i Organizatës Ndërkombëtare të Aviacionit Civil (ICAO), sipas të dhënave të publikuara në profilin e tij profesional.
Krahas shkollimit ushtarak, një vend të rëndësishëm në jetën e Martin Bibës zuri sporti i mundjes. Ai u aktivizua në mundjen klasike, stili greko-romak, në vitin 1984, duke iu bashkuar Klubit Sportiv Partizani, një prej institucioneve me traditë në këtë disiplinë në Shqipëri.
Në tapet u dallua në kategoritë e peshave të rënda, ku arriti të fitonte disa rezultate të rëndësishme në nivel kombëtar. Sipas të dhënave biografike të vëna në dispozicion, në vitin 1987 u shpall nënkampion kombëtar me ekipin e të rinjve të Partizanit, në kategorinë mbi 98 kilogramë. Ai vazhdoi të ishte pjesë e garave kombëtare, duke regjistruar rezultate të tjera pozitive në këtë kategori.
Në vijim të karrierës, Biba konkurroi edhe me ekipin e të rriturve të Partizanit, ku u shpall disa herë nënkampion i Shqipërisë në kategorinë e peshës 90 kilogramë. Përveç rezultateve individuale, ai ishte pjesë e një brezi sportistësh që përfaqësonin Partizanin në garat kombëtare të mundjes, në një periudhë kur klubet sportive luanin rol të rëndësishëm në zhvillimin dhe përgatitjen e mundësve shqiptarë.
Pas përfundimit të etapës si sportist aktiv, Martin Biba nuk u shkëput nga mundja. Ai zgjodhi të vazhdonte kontributin në këtë sport përmes përgatitjes së brezave të rinj, duke marrë përsipër detyrën e trajnerit.
U bë pjesë e stafit teknik të Partizanit, ku drejtoi ekipet e moshave dhe arriti të fitonte disa tituj kampionë kombëtarë me mundësit e rinj të klubit. Në periudhën 1999–2001 ishte trajner i ekipit të të rinjve të Partizanit dhe njëkohësisht trajner i ekipit kombëtar të moshave në mundjen greko-romake.
Kjo periudhë përbën një etapë të rëndësishme të përfshirjes së tij në sport, pasi përvoja e fituar si sportist iu bashkua punës me talentet e reja dhe përgatitjes së mundësve që përfaqësonin Shqipërinë. Për disa vite ai qëndroi pranë tapetit të mundjes, duke kontribuar në përgatitjen teknike dhe fizike të sportistëve të rinj, përpara se të largohej për një periudhë nga aktiviteti i drejtpërdrejtë sportiv.
Nga strukturat ushtarake te siguria aeroportuale
Paralelisht me aktivitetin sportiv, Martin Biba ndërtoi një karrierë profesionale në strukturat e sigurisë dhe administratës publike.
Pas përfundimit të studimeve të larta ushtarake, në vitet 1992–1995 shërbeu në Gardën e Republikës, në detyrën e oficerit shoqërues të Presidentit të Republikës. Në vitin 1997 punoi në Komisariatin e Policisë Rinas, ndërsa gjatë viteve 1997–1998 ushtroi detyrën e komandantit të grupit në repartin e forcave speciale.
Më pas, orientimi i tij profesional u përqendrua gjithnjë e më shumë në sigurinë aeroportuale dhe aviacionin civil. Në vitet 1998–2000 shërbeu si inspektor sigurie në Aeroportin e Rinasit. Nga viti 2000 deri në vitin 2004 mbajti detyrën e kryeinspektorit të Albtransportit në Rinas.
Në vitin 2006, sipas të dhënave biografike, ishte shef i sektorit të mjeteve navigacionale në sektorin e sigurisë pranë Ministrisë së Transportit. Në periudhën 2006–2008 punoi si inspektor sigurie në Drejtorinë e Përgjithshme të Aviacionit Civil.
Një prej pozicioneve më të rëndësishme në karrierën e tij profesionale ishte ai i drejtorit të Drejtorisë së Aeroporteve dhe Sigurisë pranë Autoritetit të Aviacionit Civil Shqiptar, funksion që e ushtroi gjatë viteve 2008–2013.
Në këtë pozicion ishte i përfshirë në një fushë me rëndësi të veçantë për funksionimin e aviacionit civil: sigurinë aeroportuale, mbikëqyrjen e aeroporteve dhe standardet që lidhen me funksionimin e tyre.
Në vitin 2013 kaloi në detyrën e shefit të sektorit të aeroporteve, funksion të cilin, sipas biografisë së vënë në dispozicion, e vazhdonte në kohën e hartimit të saj. Dokumentacioni publik i vitit 2013 për strukturën e Autoritetit të Aviacionit Civil e evidenton Martin Bibën në pozicionin e drejtorit të Drejtorisë së Aeroporteve dhe Sigurisë.
Kthimi në drejtimin e mundjes
Pas një periudhe larg aktivitetit të drejtpërdrejtë në mundje, Martin Biba u rikthye në drejtimin e këtij sporti në vitin 2010, duke marrë përsipër një përgjegjësi të rëndësishme institucionale.
Më 11 dhjetor 2010, pas votimit të 13 klubeve të mundjes në Asamblenë e Përgjithshme Zgjedhore, ai u shpall president i Federatës Shqiptare të Mundjes.
Në atë kohë, federata po kalonte një periudhë të vështirë për shkak të përçarjeve institucionale dhe ekzistencës së dy strukturave paralele drejtuese. Zgjedhja e Bibës u shoqërua me pretendime të ndryshme për përfaqësimin dhe njohjen e federatës nga institucionet sportive.
Procesi i konsolidimit institucional vazhdoi edhe gjatë vitit 2011. Më 9 korrik 2011, në një asamble të jashtëzakonshme ku morën pjesë përfaqësues të Federatës Botërore të Mundjes dhe të Ministrisë përgjegjëse për sportin, Biba u rikonfirmua në krye të federatës, duke marrë 13 vota nga 15 përfaqësuesit e klubeve.
Ky proces synonte t’i jepte fund ndarjes disavjeçare dhe të krijonte kushtet për përfaqësimin e mundjes shqiptare në aktivitetet ndërkombëtare. Në vitin 2015 ai u rizgjodh sërish president, duke fituar me 10 vota nga 12 klubet me të drejtë vote. Në garë ishte edhe deputeti asokohe Arben Ndoka, por nuk arriti të siguronte asnjë votë.
Kështu, Biba drejtoi Federatën Shqiptare të Mundjes përgjatë një dekade, duke qenë në krye të saj gjatë një periudhe që përfshiu konsolidimin e strukturave drejtuese dhe organizimin e aktiviteteve kombëtare e ndërkombëtare.
Një prej angazhimeve të rëndësishme të periudhës së tij si president ishte organizimi i Kampionatit Botëror të Mundjes së Lirë për Veteranët, që u zhvillua në Tiranë, në Pallatin e Sportit “Asllan Rusi”, nga 14 deri më 16 tetor 2011.
Veprimtaria mblodhi rreth 200 sportistë nga më shumë se 28 vende të botës, ndërsa në organizimin e saj u përfshinë mbi 100 trajnerë, mjekë, fizioterapistë, gjyqtarë dhe zyrtarë.
Biba ishte një prej përgjegjësve kryesorë të organizimit, duke koordinuar punën e komitetit organizator, përgatitjet logjistike dhe pritjen e delegacioneve të huaja. Ai e cilësonte organizimin e kësaj veprimtarie si një sprovë për të gjithë sportin shqiptar.
Në të njëjtën periudhë, Federata organizoi kampionate kombëtare për të rritur dhe të rinj, duke vijuar aktivitetin e ekipeve në të dyja disiplinat kryesore të mundjes, atë greko-romake dhe stilin e lirë.
Biba ishte gjithashtu i përfshirë në përfaqësimin e mundjes shqiptare në aktivitetet ndërkombëtare. Në mars 2012, në prag të Kampionatit Europian në Beograd, ai deklaroi se Shqipëria do të konkurronte me pesë mundës në dy stilet e garimit.
Në dhjetor 2020, ai dha dorëheqjen nga posti i presidentit të Federatës Shqiptare të Mundjes. Në zgjedhjet e jashtëzakonshme që pasuan, në krye të institucionit u zgjodh ish-mundësi i njohur shqiptar Sahit Prizreni. Asokohe, Biba kishte vendosur të kandidonte për drejtimin e Komitetit Olimpik Kombëtar Shqiptar.
Kështu përfundoi një periudhë 10-vjeçare e angazhimit të tij në drejtimin e federatës.
Rrugëtimi i Martin Bibës përfaqëson një kombinim të veçantë mes sportit dhe shërbimit publik. Nga një mundës i peshave të rënda te trajneri i të rinjve, nga oficeri ushtarak te drejtuesi i sigurisë aeroportuale dhe presidenti i federatës, Biba ka ndërtuar një profil profesional në disa fusha të ndryshme.
Në sport, kontributi i tij lidhet me Partizanin, rezultatet në kampionatet kombëtare, përgatitjen e brezave të rinj dhe drejtimin e Federatës Shqiptare të Mundjes. Në jetën profesionale, karriera e tij është karakterizuar nga angazhimi në sigurinë publike dhe atë të aviacionit civil.
Martin Biba mbetet një emër i lidhur me një periudhë të rëndësishme të drejtimit institucional të mundjes shqiptare, por edhe me një rrugëtim ku pasioni për sportin u ndërthur me karrierën ushtarake dhe profesionale.
@2017 – Pirusti News. Te gjitha te drejtat te rezervuara.
“Të gjitha të drejtat e këtij materiali jane pjesë ekskluzive e patjetersueshme e “pirustinews.com” sipas ligjit nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit” dhe të drejta të tjera të lidhura me to”.
Ndalohet kategorikisht kopjimi apo tjetërsimi etj, pa autorizimin e administratorit të “pirustinews.com”, në të kundërt çdo shkelës do të mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të ligjit 39/2016”.
Lejohet çdo shperndarje ne profile te ndryshme sipas deshires se gjthesejcilit qe e gjykon te arsyeshme.
Administrator
Aleksandër NDOJA